Ekspozytor towarów (merchandiser)

Alternatywne, neutralne płciowo nazwy dla stanowiska: Ekspozytor towarów (merchandiser)

Polskie propozycje

• Ekspozytor / Ekspozytorka towarów
• Merchandiser / Merchandiserka
• Wykładacz / Wykładaczka towarów
• Specjalista / Specjalistka ds. ekspozycji towaru
• Osoba na stanowisku ekspozytora towarów (merchandisera)

Angielskie propozycje

• Merchandiser
• Visual Merchandiser

Zarobki na stanowisku Ekspozytor towarów (merchandiser)

W zależności od doświadczenia i modelu pracy możesz liczyć na zarobki około 5000–7500 PLN brutto miesięcznie (w dużych miastach i przy obsłudze wielu punktów często bliżej górnej granicy).

Na wynagrodzenie wpływają:

• Doświadczenie zawodowe i samodzielność w pracy z planogramami
• Region/miasto (większe aglomeracje zwykle płacą więcej)
• Branża/sektor (FMCG, kosmetyki, moda, elektronika; premium i projekty sezonowe bywają lepiej płatne)
• Zakres odpowiedzialności (liczba sklepów, nadzór nad zespołem, audyty, analiza sprzedaży)
• System rozliczeń (godzinowy vs. miesięczny) oraz dodatki: premie, ryczałt za dojazdy, samochód służbowy
• Umiejętności raportowania i pracy w systemach mobilnych (aplikacje terenowe, Excel)

Formy zatrudnienia i rozliczania: Ekspozytor towarów (merchandiser)

W Polsce merchandiserzy pracują zarówno bezpośrednio dla sieci handlowych i producentów, jak i przez agencje outsourcingowe (obsługa kilku sklepów na danym terenie).

• Umowa o pracę (pełny etat, część etatu) – częsta w sieciach i u dużych producentów
• Umowa zlecenie – popularna przy pracy dorywczej, weekendowej lub w akcjach promocyjnych
• Działalność gospodarcza (B2B) – spotykana u doświadczonych osób obsługujących wielu klientów
• Praca tymczasowa / sezonowa – szczególnie przed świętami, przy zmianach kolekcji i przebudowach ekspozycji
• Inne: kontrakty projektowe (np. wdrożenie nowego planogramu w wielu sklepach)

Typowe formy rozliczania to: stawka godzinowa (zwłaszcza w zleceniu), stawka miesięczna (etat), a czasem premia za realizację standardów, terminowość lub wyniki ekspozycji/audytów. Przy pracy „terenowej” częste są ryczałty za dojazdy, zwrot kilometrówki lub samochód służbowy.

Zadania i obowiązki na stanowisku Ekspozytor towarów (merchandiser)

Zakres obowiązków koncentruje się na budowaniu ekspozycji zgodnej ze standardem marki i potrzebami sklepu oraz na utrzymaniu dostępności i jakości produktu na półce.

• Przygotowywanie projektu/instrukcji ekspozycji (np. na podstawie planogramu)
• Dobór i pozyskiwanie materiałów POS (standy, listwy cenowe, ekspozytory, materiały promocyjne)
• Układanie towaru na półkach i w strefach promocyjnych zgodnie z zasadami merchandisingu
• Aranżacja ekspozycji specjalnych: endcapy, wyspy, witryny (w zależności od branży)
• Kontrola zgodności ekspozycji ze standardem marki i ustaleniami ze sklepem
• Dbanie o dostępność produktu: uzupełnianie braków, zgłaszanie zamówień/wydań z magazynu
• Monitorowanie rotacji towaru oraz reagowanie na słabą sprzedaż (propozycje korekt ekspozycji)
• Kontrola jakości, stanu opakowań oraz terminów przydatności (szczególnie w FMCG)
• Współpraca z kierownikiem sklepu i personelem (ustalenie miejsca, przestrzeni, harmonogramu)
• Sporządzanie dokumentacji z realizacji ekspozycji (zdjęcia, checklisty, raporty w aplikacji)
• Analizowanie podstawowych wyników sprzedażowych i wyciąganie wniosków
• Organizacja stanowiska pracy zgodnie z BHP, ppoż. i ergonomią (również praca na drabinie)

Wymagane umiejętności i kwalifikacje: Ekspozytor towarów (merchandiser)

Wymagane wykształcenie

• Najczęściej: wykształcenie średnie (profil handlowy, reklama/marketing); mile widziane kierunki pokrewne
• Preferowane zawody szkolne: technik handlowiec, technik organizacji reklamy
• Opcjonalnie: studia (lub podyplomowe) z marketingu, reklamy, sprzedaży, towaroznawstwa, zarządzania

Kompetencje twarde

• Znajomość zasad merchandisingu i podstaw visual merchandisingu
• Umiejętność pracy z planogramami/instrukcjami ekspozycji oraz adaptowania ich do warunków sklepu
• Podstawy towaroznawstwa i gospodarki magazynowej (uzupełnianie, rotacja, FIFO)
• Podstawowa analiza danych sprzedażowych i wnioskowanie (np. sezonowość, porównania okresów)
• Obsługa narzędzi mobilnych: tablet/smartfon, aparat, aplikacje raportowe, pakiet biurowy (zwł. Excel)
• Znajomość zasad BHP i ergonomii w pracy na sali sprzedaży

Kompetencje miękkie

• Dokładność i dbałość o szczegóły (równa półka, standard marki)
• Samodzielność i odpowiedzialność za realizację zadań
• Dobra organizacja czasu (często kilka sklepów dziennie) i praca pod presją terminu
• Komunikacja i współpraca z personelem sklepu oraz zespołem terenowym
• Kreatywność i wyczucie estetyki (szczególnie w modzie, wnętrzach, beauty)

Certyfikaty i licencje

• Certyfikaty ze szkoleń z merchandisingu/visual merchandisingu (branżowe, firmowe)
• Szkolenia sprzedażowe i z ekspozycji materiałów POS
• Książeczka do celów sanitarno-epidemiologicznych – gdy praca dotyczy żywności
• Prawo jazdy kat. B – często wymagane przy pracy terenowej

Specjalizacje i ścieżki awansu: Ekspozytor towarów (merchandiser)

Warianty specjalizacji

• Merchandising FMCG – praca w sklepach spożywczych, nacisk na rotację, dostępność i terminy
• Visual merchandising w modzie – aranżacja kolekcji, manekiny, witryny, standardy VM
• Merchandising w beauty/aptecznym – ekspozycje kategorii, testery, compliance i higiena
• Merchandising elektroniki/AGD – ekspozycja urządzeń, demo, zgodność z wytycznymi producenta
• Merchandising projektowy – wdrożenia planogramów, przebudowy stref, otwarcia sklepów

Poziomy stanowisk

• Junior / Początkujący – proste wdrożenia, uzupełnianie, praca pod nadzorem
• Mid / Samodzielny – pełna opieka nad półką/kategorią, raportowanie, kontakt ze sklepem
• Senior / Ekspert – szkolenie innych, audyty standardów, optymalizacje ekspozycji
• Kierownik / Manager – koordynacja zespołu merchandiserów, planowanie tras i jakości, współpraca z klientem

Możliwości awansu

Typowa ścieżka prowadzi od roli terenowej (obsługa punktów i realizacja planogramów) do funkcji koordynatora/ lidera regionu, a następnie do stanowisk związanych z zarządzaniem ekspozycją i sprzedażą (np. koordynator VM, trade marketing, category management). W większych firmach możliwy jest awans pionowy (zarządzanie zespołem) lub poziomy (specjalizacja w danej branży i większych projektach).

Ryzyka i wyzwania w pracy: Ekspozytor towarów (merchandiser)

Zagrożenia zawodowe

• Urazy mechaniczne (skaleczenia, stłuczenia) podczas rozpakowywania i pracy z towarem
• Praca na wysokości (np. drabina przy górnych półkach, ekspozycjach) i ryzyko upadku
• Obciążenia układu mięśniowo-szkieletowego (dźwiganie, schylanie, długie stanie)
• Stres i przeciążenie psychiczne przy presji czasu i wielu punktach do obsługi

Wyzwania w pracy

• Łączenie standardów marki z realiami sklepu (ograniczona przestrzeń, lokalne układy półek)
• Utrzymanie dostępności towaru mimo braków magazynowych i ograniczeń dostaw
• Współpraca i negocjacje z personelem sklepu (miejsce na półce, priorytety, terminy)
• Wysoka zmienność akcji promocyjnych i częste aktualizacje planogramów

Aspekty prawne

Zawód nie jest zawodem regulowanym. W praktyce ważne są jednak zasady BHP oraz przestrzeganie przepisów dotyczących handlu i ochrony konsumentów (np. rzetelna informacja o produkcie i promocji) oraz wewnętrzne standardy sieci/producenta. Przy produktach spożywczych mogą obowiązywać wymagania sanitarne po stronie pracodawcy i badania medycyny pracy.

Perspektywy zawodowe: Ekspozytor towarów (merchandiser)

Zapotrzebowanie na rynku pracy

Zapotrzebowanie na merchandiserów zwykle utrzymuje się na stabilnym poziomie, bo handel stacjonarny nadal konkuruje o uwagę klienta, a standard ekspozycji wpływa na sprzedaż. Wzrost znaczenia formatów convenience, częste promocje i rotacja asortymentu powodują, że firmy regularnie potrzebują osób do wdrożeń planogramów, kontroli dostępności i raportowania.

Wpływ sztucznej inteligencji

AI będzie przede wszystkim wsparciem: automatyczne audyty półki ze zdjęć, sugestie optymalnego ułożenia, prognozy braków i rotacji oraz szybsze raportowanie. Nie zlikwiduje jednak potrzeby fizycznej pracy w sklepie (układanie, wdrożenia, rozmowy z personelem). Rola może przesunąć się w stronę osoby, która potrafi interpretować dane i wdrażać rekomendacje (bardziej „analityczny merchandiser”).

Trendy rynkowe

Rosną znaczenie visual merchandisingu, standardów marki i doświadczeń zakupowych (customer experience), a także cyfrowych narzędzi terenowych (aplikacje, checklisty, zdjęcia 360°). Coraz częściej oczekuje się umiejętności pracy z danymi sprzedażowymi oraz współpracy z trade marketingiem i category managementem. W wielu branżach rośnie też nacisk na zgodność z ESG: ograniczanie materiałów jednorazowych POS i lepsze planowanie ekspozycji.

Typowy dzień pracy: Ekspozytor towarów (merchandiser)

Dzień pracy zależy od tego, czy merchandiser obsługuje jeden sklep, czy kilka punktów w terenie. W obu wariantach kluczowe są: ekspozycja, dostępność towaru i raport.

• Poranne obowiązki: dojazd do sklepu/sklepów, sprawdzenie planu dnia, szybki przegląd półki i stanów, przygotowanie narzędzi (POS, nożyk, skaner, tablet)
• Główne zadania w ciągu dnia: uzupełnianie braków, układanie zgodnie z planogramem, budowa ekspozycji promocyjnych, kontrola terminów i jakości, korekty po dostawach
• Spotkania, komunikacja: ustalenia z kierownikiem sklepu, kontakt z koordynatorem/klientem, zgłaszanie problemów (braki, uszkodzenia, brak miejsca), krótkie uzgodnienia z magazynem
• Zakończenie dnia: zdjęcia ekspozycji, uzupełnienie checklist i raportu w aplikacji, podsumowanie wyników/uwag, przygotowanie planu na kolejny dzień

Narzędzia i technologie: Ekspozytor towarów (merchandiser)

W pracy dominują narzędzia mobilne do raportowania oraz proste akcesoria do przygotowania ekspozycji. W zależności od branży zestaw może się różnić.

• Smartfon/telefon służbowy do komunikacji i raportowania
• Tablet lub laptop z dostępem do internetu
• Pakiet biurowy (np. Excel) oraz firmowe aplikacje do checklist, planogramów i audytów
• Aparat fotograficzny (często w telefonie) do dokumentowania ekspozycji
• Czytnik kodów kreskowych (w niektórych sieciach) i systemy sklepowe
• Materiały POS: listwy, standy, ekspozytory, zawieszki, elementy sezonowe
• Akcesoria pracy: nożyk do kartonów, taśmy, opaski, miarka, drabinka/stołek (zgodnie z BHP)
• Samochód (prywatny lub służbowy) przy obsłudze wielu punktów

Zawód nie wymaga zaawansowanych technologii specjalistycznych, ale rośnie znaczenie narzędzi cyfrowych do audytu półki i analizy danych sprzedażowych.