Technik urządzeń ruchu lotniczego

Alternatywne, neutralne płciowo nazwy dla stanowiska: Technik urządzeń ruchu lotniczego

Polskie propozycje

• Technik/Techniczka urządzeń ruchu lotniczego
• Specjalista/Specjalistka ds. urządzeń ruchu lotniczego (CNS)
• Osoba na stanowisku technika urządzeń ruchu lotniczego
• Pracownik/Pracowniczka utrzymania urządzeń ruchu lotniczego
• Kandydat/Kandydatka na stanowisko technika urządzeń ruchu lotniczego

Angielskie propozycje

• Air Traffic Safety Electronics Technician
• Air Navigation Systems Technician (CNS)

Zarobki na stanowisku Technik urządzeń ruchu lotniczego

W zależności od doświadczenia i miejsca zatrudnienia możesz liczyć na zarobki od ok. 6500 do 13000 PLN brutto miesięcznie, a przy dyżurach i dodatkach zmianowych – wyżej.

Na wynagrodzenie najczęściej wpływają:

• Doświadczenie zawodowe i samodzielność w usuwaniu awarii
• Region/miasto oraz rodzaj lotniska (większe porty zwykle płacą lepiej)
• Sektor i pracodawca (instytucje publiczne, operatorzy lotnisk, wojsko, producenci/serwis urządzeń)
• Certyfikaty producentów i uprawnienia do obsługi konkretnych systemów (np. COM/NAV/SUR)
• Tryb pracy (dyżury 24/7, praca w nocy, nadgodziny, gotowość)
• Znajomość języka angielskiego technicznego i procedur lotniczych

Formy zatrudnienia i rozliczania: Technik urządzeń ruchu lotniczego

W tym zawodzie dominuje stabilne zatrudnienie, bo praca dotyczy infrastruktury krytycznej i wymaga stałej dyspozycyjności oraz pracy zmianowej.

• Umowa o pracę (pełny etat; często system zmianowy lub ciągły, dyżury)
• Umowa zlecenie / umowa o dzieło (rzadziej, np. przy projektach instalacyjnych lub wsparciu serwisowym)
• Działalność gospodarcza (B2B) (spotykane głównie w firmach serwisowych i przy wdrożeniach)
• Praca tymczasowa / sezonowa (sporadycznie, np. przy modernizacjach i wymianach urządzeń)
• Inne formy: służba/etat w jednostkach wojskowych (specyficzne zasady zatrudnienia)

Typowe formy rozliczania to stała pensja miesięczna oraz dodatki: za pracę w nocy, dyżury, gotowość, nadgodziny i premie za realizację zadań serwisowych.

Zadania i obowiązki na stanowisku Technik urządzeń ruchu lotniczego

Głównym celem pracy jest utrzymanie ciągłości i niezawodności działania naziemnych urządzeń i systemów zabezpieczenia ruchu lotniczego oraz szybkie przywracanie sprawności po awariach.

• Instalowanie, uruchamianie i wprowadzanie do eksploatacji nowych urządzeń ruchu lotniczego
• Udział w odbiorach technicznych oraz poświadczanie zdatności urządzeń po instalacji/obsłudze
• Stałe monitorowanie parametrów pracy urządzeń (radiokomunikacyjnych, radiolokacyjnych, radionawigacyjnych, teletransmisyjnych)
• Wykonywanie pomiarów i testów okresowych (w tym testów systemów komputerowych i wskaźników)
• Diagnozowanie usterek na podstawie wskazań, logów oraz dokumentacji technicznej i schematów
• Usuwanie awarii i przywracanie sprawności operacyjnej systemów (wymiana podzespołów, naprawy)
• Wykonywanie przeglądów i konserwacji zgodnie z zaleceniami producentów i procedurami organizacji
• Prowadzenie, aktualizacja i archiwizacja dokumentacji technicznej oraz dokumentacji użytkowanej aparatury
• Prowadzenie ewidencji części zamiennych i materiałów eksploatacyjnych
• Analiza wyników pomiarów oraz raportowanie do przełożonych i służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo
• Aktualizowanie danych operacyjnych (np. map, punktów nawigacyjnych i dróg powietrznych – zależnie od zakresu stanowiska)
• Pełnienie dyżurów, prowadzenie raportów dyżurnych i współpraca z innymi służbami lotniskowymi

Wymagane umiejętności i kwalifikacje: Technik urządzeń ruchu lotniczego

Wymagane wykształcenie

• Wykształcenie średnie (preferowane techniczne), np. elektronika, telekomunikacja, elektromechanika, awionika
• Atutem są studia wyższe na kierunkach: lotnictwo i kosmonautyka, nawigacja, mechanika/elektronika/telekomunikacja

Kompetencje twarde

• Umiejętność czytania dokumentacji technicznej oraz schematów elektrycznych/logiczych/montażowych
• Diagnostyka elektroniczna i telekomunikacyjna: pomiary, interpretacja parametrów, lokalizacja usterek
• Znajomość działania systemów COM/NAV/SUR (łączność, nawigacja, dozorowanie) oraz podstaw radiolokacji i radionawigacji
• Obsługa aparatury kontrolno-pomiarowej i testerów oraz narzędzi do prac elektrycznych i mechanicznych
• Podstawy sieci komputerowych i systemów przetwarzania danych wykorzystywanych w środowisku ATM/ANS
• Przestrzeganie procedur bezpieczeństwa i reżimów technologicznych; praca zgodna z BHP
• Prawo jazdy kat. B (często przydatne ze względu na dojazdy do obiektów i infrastruktury w terenie)

Kompetencje miękkie

• Odpowiedzialność i rzetelność (praca wpływa na bezpieczeństwo operacji lotniczych)
• Odporność na stres i gotowość do szybkiego działania w sytuacjach awaryjnych
• Koncentracja i podzielność uwagi, praca na danych i parametrach
• Komunikacja i współpraca w zespole (koordynacja z dyżurnymi, serwisem, służbami lotniskowymi)
• Dobra organizacja pracy i umiejętność prowadzenia dokumentacji

Certyfikaty i licencje

• Szkolenia/certyfikaty producentów urządzeń ruchu lotniczego (obsługa i serwis konkretnych systemów)
• Szkolenia w certyfikowanych ośrodkach służb żeglugi powietrznej (obszary COM/NAV/SUR – zależnie od pracodawcy)
• Szkolenia BHP, w tym prace pod napięciem (w zakresie wymaganym przez pracodawcę)

Specjalizacje i ścieżki awansu: Technik urządzeń ruchu lotniczego

Warianty specjalizacji

• Radiokomunikacja (COM) – utrzymanie łączności powietrze–ziemia i infrastruktury radiowej
• Radionawigacja (NAV) – obsługa radiolatarni i systemów nawigacyjnych wspierających podejścia i trasy
• Dozorowanie/radiolokacja (SUR) – praca przy radarach i systemach obserwacji sytuacji powietrznej
• Teletransmisja i sieci – utrzymanie łączy, transmisji danych i elementów infrastruktury IT wspierającej systemy ATM
• Instalacje i wdrożenia – montaż, uruchomienia, odbiory techniczne i modernizacje infrastruktury

Poziomy stanowisk

• Junior / Początkujący – praca pod nadzorem, wsparcie przeglądów i podstawowych napraw, nauka procedur
• Mid / Samodzielny – samodzielna diagnostyka, przeglądy, dyżury, praca na wybranych systemach
• Senior / Ekspert – odpowiedzialność za kluczowe systemy, prowadzenie analiz, szkolenie innych, wsparcie wdrożeń
• Kierownik / Manager – brygadzista, lider utrzymania, koordynacja zespołu, planowanie przeglądów i modernizacji

Możliwości awansu

Typowa ścieżka rozwoju prowadzi od stanowisk utrzymaniowych i dyżurowych do roli samodzielnego specjalisty odpowiedzialnego za konkretne systemy (np. COM/NAV/SUR), a następnie do funkcji lidera/brygadzisty lub koordynatora utrzymania. Częsty kierunek awansu to także przejście do zespołów wdrożeniowych, jakości i bezpieczeństwa (procedury, audyty) albo do producentów i firm serwisowych jako inżynier wsparcia.

Ryzyka i wyzwania w pracy: Technik urządzeń ruchu lotniczego

Zagrożenia zawodowe

• Promieniowanie elektromagnetyczne w pobliżu wybranych urządzeń (np. elementów radiolokacji) oraz długotrwała praca z monitorami
• Hałas na lotnisku (starty i lądowania) oraz praca w ochronnikach słuchu
• Ryzyko porażenia prądem przy pracy z urządzeniami pod napięciem
• Praca w terenie i w zmiennych warunkach pogodowych, czasem na wysokości (w zależności od obiektu)

Wyzwania w pracy

• Wysoka odpowiedzialność i presja czasu przy awariach mających wpływ na ciągłość operacji
• Konieczność bezwzględnego trzymania się procedur oraz dokumentowania działań
• Ciągłe doszkalanie się ze względu na modernizacje systemów i wymagania producentów
• Łączenie pracy terenowej z analityczną (pomiary, logi, raporty)

Aspekty prawne

Praca jest silnie sproceduralizowana i powiązana z regulacjami lotniczymi (np. Prawo lotnicze, wymagania dot. lotniczych urządzeń naziemnych, instrukcje producentów i procedury organizacji). Błędy mogą mieć poważne konsekwencje operacyjne, dlatego kluczowe są standardy bezpieczeństwa, nadzór, audyty oraz kultura raportowania zdarzeń (np. podejście Just Culture).

Perspektywy zawodowe: Technik urządzeń ruchu lotniczego

Zapotrzebowanie na rynku pracy

Zapotrzebowanie na ten zawód zwykle utrzymuje się na stabilnym poziomie z tendencją do wzrostu w okresach modernizacji infrastruktury lotniskowej i systemów zarządzania ruchem lotniczym. Urządzenia COM/NAV/SUR muszą działać w trybie ciągłym, więc pracodawcy potrzebują kadr do utrzymania, dyżurów i serwisu, a także do wdrożeń nowych technologii.

Wpływ sztucznej inteligencji

AI raczej nie zastąpi technika w pracy terenowej i serwisowej, ale będzie wspierać diagnostykę: analizę logów, predykcję awarii, automatyczne alarmowanie i priorytetyzację zgłoszeń. To szansa na szybsze wykrywanie usterek i lepsze planowanie przeglądów, ale też wymusi rozwój kompetencji cyfrowych (praca z danymi, systemami monitoringu, cyberbezpieczeństwem).

Trendy rynkowe

Widoczne są: cyfryzacja i integracja systemów (więcej zależności IT/teletransmisja), rosnąca rola monitoringu zdalnego i utrzymania predykcyjnego, nacisk na standaryzację procedur i raportowanie bezpieczeństwa oraz zwiększające się wymagania w obszarze cyberbezpieczeństwa infrastruktury krytycznej.

Typowy dzień pracy: Technik urządzeń ruchu lotniczego

Tryb dnia zależy od grafiku (zmiany/dyżury) oraz tego, czy dominuje utrzymanie, czy prace instalacyjne. W praktyce dzień często łączy monitoring, przeglądy i reagowanie na bieżące zdarzenia.

• Poranne obowiązki: przejęcie dyżuru, sprawdzenie raportów i alarmów z systemów nadzoru, weryfikacja priorytetów
• Główne zadania w ciągu dnia: przeglądy i pomiary, testy okresowe, konserwacja, wymiana podzespołów, prace w terenie przy obiektach na lotnisku
• Spotkania, komunikacja: uzgodnienia z zespołem, koordynacja z innymi służbami (np. operacje lotniskowe), kontakt z serwisem producenta przy trudnych usterkach
• Zakończenie dnia: uzupełnienie dokumentacji i raportów, archiwizacja danych, przekazanie dyżuru z informacją o stanie systemów i otwartych tematach

Narzędzia i technologie: Technik urządzeń ruchu lotniczego

Technik korzysta z aparatury diagnostyczno-pomiarowej, narzędzi elektro-mechanicznych oraz systemów komputerowych do monitoringu i rejestracji parametrów pracy urządzeń.

• Testery i stanowiska diagnostyczne do kontroli urządzeń ruchu lotniczego
• Aparatura pomiarowa (np. multimetry, analizatory, mierniki parametrów sygnałów – zależnie od systemu)
• Systemy komputerowe i oprogramowanie do monitoringu, rejestracji i analizy danych operacyjnych
• Narzędzia do wykonywania połączeń elektrycznych i mechanicznych (zaciskarki, lutownice, narzędzia ręczne)
• Narzędzia obróbki ręcznej i maszynowej (np. wiertarki, piły, pilniki) wykorzystywane przy montażu
• Dokumentacja techniczna producentów, schematy i instrukcje procedur (często w języku angielskim)
• Środki ochrony indywidualnej (ochrona słuchu, odzież ostrzegawcza, środki BHP do pracy w terenie)