Inżynier papiernictwa

Alternatywne, neutralne płciowo nazwy dla stanowiska: Inżynier papiernictwa

Polskie propozycje

• Inżynier papiernictwa / Inżynierka papiernictwa
• Specjalista/Specjalistka ds. technologii papieru
• Specjalista/Specjalistka ds. procesu papierniczego
• Osoba na stanowisku inżyniera papiernictwa
• Kandydat/Kandydatka na stanowisko inżyniera papiernictwa

Angielskie propozycje

• Pulp and Paper Engineer
• Paper Process Engineer

Zarobki na stanowisku Inżynier papiernictwa

W zależności od doświadczenia i skali zakładu możesz liczyć na zarobki od ok. 7 000 do 16 000 PLN brutto miesięcznie (w dużych papierniach i na stanowiskach kierowniczych – wyżej).

Na poziom wynagrodzenia wpływają m.in.:

• Doświadczenie zawodowe (samodzielność w prowadzeniu procesu, prowadzenie projektów optymalizacyjnych)
• Region/miasto (województwa z większą liczbą zakładów przemysłowych zwykle oferują lepsze stawki)
• Branża/sektor (papiernie, opakowania, chemia dla papiernictwa, centra R&D)
• Certyfikaty i specjalizacje (Lean/Kaizen, Six Sigma, audyty jakości, systemy środowiskowe)
• Odpowiedzialność i zakres roli (lider zmiany, technolog wiodący, kierownik produkcji)
• Tryb pracy i dodatki (zmianowość, dyżury, premie produkcyjne, premie za wyniki jakościowe)

Formy zatrudnienia i rozliczania: Inżynier papiernictwa

W papiernictwie dominują stabilne formy zatrudnienia, bo praca jest ściśle powiązana z ciągłością produkcji i odpowiedzialnością za proces.

• Umowa o pracę (pełny etat – najczęściej; czasem część etatu w rolach R&D lub wsparcia jakości)
• Umowa zlecenie / umowa o dzieło (rzadziej; np. pojedyncze opracowania, szkolenia, wsparcie projektowe)
• Działalność gospodarcza (B2B) (konsulting procesowy, audyty, optymalizacja, wdrożenia Lean/6σ, doradztwo technologiczne)
• Praca tymczasowa / sezonowa (sporadycznie; np. wsparcie przy rozruchach, postojach remontowych, inwentaryzacjach)
• Kontrakty projektowe (wdrożenia nowych linii, modernizacje, projekty środowiskowe)

Typowe formy rozliczania: pensja miesięczna + premie (produkcyjne/jakościowe/za oszczędności), czasem dodatki za pracę zmianową i dyżury; w konsultingu B2B częściej stawka dzienna lub godzinowa.

Zadania i obowiązki na stanowisku Inżynier papiernictwa

Zakres obowiązków obejmuje prowadzenie i doskonalenie procesu papierniczego – od surowca, przez parametry masy i odwadnianie, po kontrolę jakości arkusza/rolki oraz efektywność maszyn.

• Planowanie i organizowanie prac związanych z wytwarzaniem papieru i produktów pokrewnych
• Dobór technologii i receptur w zależności od surowców (włókna pierwotne i/lub makulatura)
• Nadzorowanie i optymalizowanie parametrów procesu (np. gramatura, wilgotność, wytrzymałość, gładkość)
• Kontrola jakości surowców i dodatków chemicznych oraz współpraca z laboratorium
• Analiza i interpretacja danych produkcyjnych oraz jakościowych (raporty, trendy, odchylenia)
• Identyfikowanie problemów technologicznych (np. zryw, zabrudzenia, pienienie, osady) i wdrażanie działań korygujących
• Nadzór nad zmianami technologicznymi i modernizacjami w celu poprawy wydajności i jakości
• Optymalizacja wykorzystania maszyn i urządzeń oraz redukcja strat materiałowych i energetycznych
• Opracowywanie i aktualizacja dokumentacji technologicznej (instrukcje, parametry, standardy)
• Wdrażanie narzędzi Lean Manufacturing (standaryzacja, 5S, Kaizen, analiza przyczyn źródłowych)
• Współpraca z utrzymaniem ruchu przy diagnostyce i zapobieganiu awariom wpływającym na proces
• Dbanie o zgodność z zasadami BHP, ppoż. i wymaganiami ochrony środowiska

Wymagane umiejętności i kwalifikacje: Inżynier papiernictwa

Wymagane wykształcenie

• Wyższe (inżynierskie lub magisterskie), preferowane kierunki: papiernictwo/technologia celulozy i papieru, inżynieria chemiczna i procesowa, chemia, inżynieria materiałowa, mechanika i budowa maszyn (w zależności od profilu roli)

Kompetencje twarde

• Znajomość procesów: przygotowanie masy, oczyszczanie, formowanie, prasowanie, suszenie, klejenie/powlekanie, kalandrowanie, przewijanie
• Podstawy chemii papierniczej (retencja, środki zaklejające, barwniki, środki przeciwpienne, biocydy) i gospodarki wodno-ściekowej
• Czytanie dokumentacji technicznej, P&ID, podstawy automatyki procesowej
• Analiza danych i statystyka jakościowa (SPC, Pareto, 5Why/Ishikawa); bardzo dobra znajomość Excela
• Znajomość systemów jakości i środowiska (np. ISO 9001, ISO 14001) oraz wymagań dla opakowań (tam, gdzie dotyczy)
• Umiejętność przygotowania instrukcji technologicznych i raportów procesowych

Kompetencje miękkie

• Komunikacja i współpraca międzydziałowa (produkcja, laboratorium, UR, zakupy, HSE)
• Analityczne myślenie i rozwiązywanie problemów pod presją czasu (przestoje, reklamacje)
• Organizacja pracy i priorytetyzacja zadań w środowisku produkcji ciągłej
• Odpowiedzialność i dbałość o bezpieczeństwo

Certyfikaty i licencje

• Lean Manufacturing / Kaizen (np. Yellow/Green Belt)
• Six Sigma (np. Green Belt) – przydatne w optymalizacji i jakości
• Audytor wewnętrzny ISO 9001/14001 (mile widziane)
• Uprawnienia SEP (czasem mile widziane, zależnie od zakresu współpracy z automatyką/energetyką)

Specjalizacje i ścieżki awansu: Inżynier papiernictwa

Warianty specjalizacji

• Technologia masy i przygotowania surowca – optymalizacja rozwłókniania, oczyszczania, retencji i bilansu wodnego
• Technologia papieru i jakości – parametry końcowe, stabilność produkcji, reklamacje i wymagania klientów
• Powlekanie i uszlachetnianie – klejenie, powlekanie, dodatki funkcjonalne, własności barierowe i drukowność
• Automatyka i optymalizacja procesu – praca na danych online, regulacje, projekty zwiększające OEE
• HSE/środowisko w papierni – gospodarka wodno-ściekowa, emisje, efektywność energetyczna, zgodność środowiskowa
• Lean/Continuous Improvement – projekty oszczędnościowe, standaryzacja pracy, stabilizacja procesu

Poziomy stanowisk

• Junior / Początkujący – inżynier procesu, wsparcie technologów i jakości, praca na instrukcjach i danych
• Mid / Samodzielny – samodzielne prowadzenie obszaru procesu, analiza odchyleń, wdrażanie usprawnień
• Senior / Ekspert – właściciel technologii/produktu, rozwiązywanie złożonych problemów, prowadzenie kluczowych projektów
• Kierownik / Manager – kierownik zmiany/produkcji/technologii, zarządzanie zespołem i budżetem, cele jakościowe i wydajnościowe

Możliwości awansu

Typowa ścieżka prowadzi od roli inżyniera procesu/technologa do samodzielnego technologa wiodącego, następnie eksperta ds. technologii lub lidera ciągłego doskonalenia. Naturalnym awansem bywa także przejście na stanowiska kierownicze (kierownik zmiany, kierownik produkcji, kierownik jakości) albo do obszaru R&D, wdrożeń i projektów inwestycyjnych.

Ryzyka i wyzwania w pracy: Inżynier papiernictwa

Zagrożenia zawodowe

• Kontakt z maszynami o wysokiej prędkości i elementami wirującymi (konieczność rygorystycznego przestrzegania procedur bezpieczeństwa)
• Hałas, wysoka temperatura i wilgotność w części obszarów produkcyjnych
• Czynniki chemiczne (dodatki technologiczne, środki myjące) – wymagane środki ochrony i znajomość kart SDS
• Ryzyko poślizgnięć/urazów na mokrych powierzchniach oraz praca na podestach i ciągach komunikacyjnych

Wyzwania w pracy

• Utrzymanie stabilności procesu w produkcji ciągłej (małe odchylenia potrafią generować duże straty)
• Szybkie diagnozowanie przyczyn wad jakościowych i przestojów (presja czasu i kosztów)
• Godzenie oczekiwań jakościowych klientów z optymalizacją kosztów surowców, energii i chemii
• Wdrażanie zmian technologicznych bez pogorszenia bezpieczeństwa i bez ryzyka dla ciągłości produkcji
• Rosnące wymagania środowiskowe (zużycie wody/energii, ścieki, emisje, recykling)

Aspekty prawne

Inżynier papiernictwa ponosi odpowiedzialność zawodową związaną z przestrzeganiem przepisów BHP, ppoż. i ochrony środowiska oraz wewnętrznych procedur zakładu. W praktyce oznacza to konieczność dokumentowania zmian procesowych, stosowania instrukcji stanowiskowych, a przy projektach inwestycyjnych – pracy zgodnie z wymaganiami prawnymi i normami branżowymi.

Perspektywy zawodowe: Inżynier papiernictwa

Zapotrzebowanie na rynku pracy

Zapotrzebowanie na inżynierów papiernictwa zwykle utrzymuje się na stabilnym poziomie, z okresowymi wzrostami przy inwestycjach w nowe moce produkcyjne, modernizacjach i rozwoju opakowań. W Polsce popyt napędzają m.in. produkcja opakowań (w tym dla e-commerce i FMCG), rozwój produktów recyklingowych oraz presja na efektywność energetyczną i jakość.

Wpływ sztucznej inteligencji

AI jest raczej szansą niż zagrożeniem: automatyzuje analizę danych procesowych, predykcję awarii i wykrywanie odchyleń jakościowych, ale nie zastępuje odpowiedzialności za decyzje technologiczne. Rola inżyniera będzie przesuwać się w stronę interpretacji wyników modeli, ustawiania priorytetów produkcyjnych, walidacji jakości oraz prowadzenia projektów optymalizacyjnych opartych o dane.

Trendy rynkowe

Do kluczowych trendów należą: większy udział surowców wtórnych i praca na trudniejszej makulaturze, digitalizacja papierni (czujniki online, MES/SCADA, śledzenie partii), optymalizacja zużycia energii i wody, rozwój papierów funkcjonalnych (barierowych, dla opakowań) oraz wdrażanie metod ciągłego doskonalenia (Lean/CI) jako standardu.

Typowy dzień pracy: Inżynier papiernictwa

Dzień pracy łączy analizę danych produkcyjnych, obecność na hali oraz uzgodnienia z produkcją, laboratorium i utrzymaniem ruchu. W zakładach o ruchu ciągłym rytm pracy wyznaczają zmiany, raporty oraz bieżące zdarzenia procesowe.

• Poranne obowiązki: przegląd raportów dobowych (wydajność, OEE, zużycie surowców/chemii, reklamacje), omówienie z liderami zmian odchyleń i priorytetów
• Główne zadania w ciągu dnia: obchód linii, weryfikacja ustawień, udział w próbach technologicznych, analiza przyczyn problemów jakościowych i wdrażanie korekt
• Spotkania, komunikacja: koordynacja z laboratorium (wyniki badań), utrzymaniem ruchu (awarie/plan przeglądów), zakupami lub dostawcami chemii (zmiany receptur)
• Zakończenie dnia: aktualizacja dokumentacji, podsumowanie działań korygujących, przygotowanie rekomendacji i planu na kolejną zmianę/dzień

Narzędzia i technologie: Inżynier papiernictwa

W pracy wykorzystuje się zarówno narzędzia analityczne, jak i systemy sterowania oraz aparaturę pomiarową typową dla produkcji ciągłej.

• Systemy sterowania i nadzoru procesu: DCS/SCADA, panele HMI, systemy alarmowe
• Systemy produkcyjne: MES, raportowanie OEE, śledzenie partii i parametrów
• Narzędzia analityczne: Microsoft Excel, narzędzia do SPC i analizy statystycznej (zależnie od zakładu)
• Systemy jakości i dokumentacji: procedury ISO, repozytoria instrukcji, formularze niezgodności i CAPA
• Aparatura i pomiary jakości: testy gramatury, wilgotności, wytrzymałości, gładkości, przepuszczalności (często realizowane we współpracy z laboratorium)
• Narzędzia Lean/CI: A3, 5Why, Ishikawa, mapowanie procesu, standardy pracy

Dobór konkretnych systemów zależy od papierni – w jednych dominuje praca na SCADA i raportach MES, w innych większy nacisk kładzie się na próby technologiczne i laboratorium.