Andragog

Alternatywne, neutralne płciowo nazwy dla stanowiska: Andragog

Polskie propozycje

• Andragog / Andragogka
• Edukator dorosłych / Edukatorka dorosłych
• Nauczyciel dorosłych / Nauczycielka dorosłych
• Specjalista / Specjalistka ds. edukacji dorosłych
• Osoba pracująca jako specjalista ds. kształcenia ustawicznego

Angielskie propozycje

• Adult Education Specialist
• Andragogist (Adult Learning Specialist)

Zarobki na stanowisku Andragog

W zależności od doświadczenia i formy współpracy możesz liczyć na zarobki od ok. 5500 do 11000 PLN brutto miesięcznie (etat), a w projektach i B2B często wyżej przy dobrej sprzedaży usług.

Na wynagrodzenie wpływają m.in.:

• Doświadczenie zawodowe (prowadzenie szkoleń, projektowanie programów, ewaluacja)
• Region/miasto (większe rynki szkoleniowe: Warszawa, Kraków, Wrocław, Trójmiasto)
• Branża/sektor (szkolenia komercyjne i działy L&D vs. edukacja publiczna i NGO)
• Certyfikaty i specjalizacje (np. trener, coach, e-learning, walidacja kompetencji)
• Skala i odpowiedzialność (koordynacja projektów, zarządzanie zespołem, budżety)
• Forma zatrudnienia i rozliczania (etat, zlecenia, B2B; stawki godzinowe/dniowe)

Formy zatrudnienia i rozliczania: Andragog

Andragodzy pracują zarówno w instytucjach edukacyjnych, jak i w biznesie (działy szkoleń i rozwoju), często łącząc etat z projektami szkoleniowymi.

• Umowa o pracę (pełny etat, część etatu) – np. placówki kształcenia ustawicznego, uczelnie, administracja
• Umowa zlecenie / umowa o dzieło – prowadzenie szkoleń, warsztatów, opracowanie materiałów
• Działalność gospodarcza (B2B) – usługi szkoleniowe, projekty rozwojowe, konsulting
• Praca tymczasowa / projektowa – projekty unijne, programy aktywizacyjne, działania lokalne
• Współpraca grantowa (NGO) – realizacja projektów edukacyjnych i społecznych

Typowe formy rozliczania: wynagrodzenie miesięczne (etat), stawka godzinowa lub dzienna (szkolenia), ryczałt za projekt/produkt (program, materiały, ewaluacja), rzadziej premia/prowizja powiązana ze sprzedażą usług szkoleniowych.

Zadania i obowiązki na stanowisku Andragog

Zakres pracy andragoga obejmuje projektowanie i prowadzenie edukacji osób dorosłych oraz badanie i rozwijanie rozwiązań w obszarze uczenia się przez całe życie.

• Diagnozowanie potrzeb edukacyjnych i rozwojowych dorosłych (ankiety, wywiady, obserwacje)
• Planowanie programów szkoleniowych i ścieżek rozwoju (indywidualnych i grupowych)
• Prowadzenie zajęć dydaktycznych, warsztatów i treningów dla dorosłych
• Dobór metod pracy do specyfiki uczenia się osób dorosłych (metody aktywizujące, case study, dyskusja)
• Tworzenie materiałów dydaktycznych i narzędzi pracy (scenariusze, ćwiczenia, prezentacje)
• Wykorzystywanie nowoczesnych technologii w edukacji (platformy e-learningowe, webinary)
• Ewaluacja szkoleń i ocena efektów uczenia się (testy, zadania praktyczne, feedback 360)
• Prowadzenie dokumentacji procesu kształcenia (plany, listy obecności, raporty)
• Wspieranie samokształcenia dorosłych i doradztwo metodyczne
• Realizacja projektów edukacyjnych promujących uczenie się przez całe życie (często w środowisku lokalnym)
• Motywowanie uczestników do rozwoju kompetencji i uczestnictwa w kulturze
• Współpraca z instytucjami/firmami/NGO przy planowaniu i wdrażaniu działań edukacyjnych

Wymagane umiejętności i kwalifikacje: Andragog

Wymagane wykształcenie

• Najczęściej: studia wyższe (I i/lub II stopnia) z pedagogiki – preferowana specjalizacja andragogiczna/edukacja dorosłych
• Mile widziane: psychologia, socjologia + studia podyplomowe z andragogiki/edukacji dorosłych

Kompetencje twarde

• Znajomość zasad uczenia się osób dorosłych (andragogika, psychologia uczenia się)
• Projektowanie szkoleń i programów rozwojowych (analiza potrzeb, cele, treści, metody, narzędzia)
• Prowadzenie zajęć i facylitacja pracy grupy
• Tworzenie materiałów dydaktycznych i scenariuszy zajęć
• Ewaluacja i mierzenie efektów uczenia się
• Podstawy metodologii badań i diagnozy (w tym badania potrzeb szkoleniowych)
• Sprawna obsługa narzędzi biurowych i prezentacyjnych oraz środowisk zdalnych

Kompetencje miękkie

• Komunikacja i jasne tłumaczenie złożonych zagadnień
• Empatia i umiejętność budowania relacji z dorosłymi uczestnikami
• Odporność na stres i panowanie nad emocjami
• Asertywność oraz praca z trudnymi zachowaniami w grupie
• Organizacja pracy, samodzielność i odpowiedzialność
• Kultura osobista, etyka, rzetelność i poufność w pracy z danymi uczestników

Certyfikaty i licencje

• Certyfikaty trenerskie (np. trener kompetencji miękkich, trener biznesu)
• Coaching/mentoring (np. szkoły coachingu, mentoring) – zależnie od profilu pracy
• Certyfikaty e-learningowe (projektowanie kursów online, narzędzia LMS)
• Język angielski (często oczekiwany poziom ok. B2 w firmach międzynarodowych)

Specjalizacje i ścieżki awansu: Andragog

Warianty specjalizacji

• Edukacja dorosłych w firmach (L&D) – projektowanie i wdrażanie programów rozwojowych dla pracowników
• Trener/edukator dorosłych – prowadzenie warsztatów, treningów umiejętności, kursów zawodowych
• E-learning i edukacja zdalna – projektowanie szkoleń online, blended learning, metodyka nauczania na odległość
• Ewaluacja programów edukacyjnych – badanie skuteczności szkoleń, analiza danych, rekomendacje zmian
• Edukacja seniorów (gerontologia edukacyjna) – programy dla UTW i aktywizacja osób starszych

Poziomy stanowisk

• Junior / Początkujący – asystowanie w projektach, prowadzenie prostszych zajęć, przygotowanie materiałów
• Mid / Samodzielny – samodzielne projektowanie i prowadzenie szkoleń, diagnoza potrzeb, ewaluacja
• Senior / Ekspert – projektowanie systemów rozwojowych, standardów jakości, szkolenie trenerów
• Kierownik / Manager – kierowanie działem szkoleń/placówką, zarządzanie zespołem i budżetem

Możliwości awansu

Typowa ścieżka to przejście od prowadzenia zajęć i projektowania pojedynczych szkoleń do roli eksperta metodycznego, koordynatora projektów edukacyjnych lub menedżera działu rozwoju. W edukacji formalnej możliwa jest droga od nauczyciela/wykładowcy do kierownika jednostki i dyrektora placówki, a w środowisku akademickim – rozwój naukowy (studia doktoranckie, działalność badawcza).

Ryzyka i wyzwania w pracy: Andragog

Zagrożenia zawodowe

• Stres i przeciążenie psychiczne wynikające z odpowiedzialności za proces edukacyjny i intensywnych kontaktów z ludźmi
• Obciążenie głosu (ryzyko przewlekłych schorzeń narządu mowy) przy częstym prowadzeniu zajęć
• Obciążenia układu mięśniowo-szkieletowego (długie siedzenie przy komputerze, praca biurowa)
• Ryzyko konfliktów w grupie, w tym zachowań agresywnych uczestników (rzadziej, ale możliwe)

Wyzwania w pracy

• Utrzymanie motywacji dorosłych uczestników o zróżnicowanych celach i doświadczeniach
• Dopasowanie metod i tempa nauki do różnych stylów uczenia się oraz barier (czas, stres, lęk przed oceną)
• Projektowanie szkoleń, które realnie poprawiają kompetencje i dają mierzalne efekty
• Stała aktualizacja wiedzy (rynek pracy, trendy edukacyjne, technologie)

Aspekty prawne

Zawód nie jest w Polsce jednolicie regulowany licencją, ale praca odbywa się w ramach przepisów dotyczących edukacji, ochrony danych osobowych (RODO), praw autorskich do materiałów dydaktycznych oraz zasad BHP. W instytucjach publicznych i oświatowych znaczenie mają także wewnętrzne procedury oraz wymagania kwalifikacyjne na dane stanowisko.

Perspektywy zawodowe: Andragog

Zapotrzebowanie na rynku pracy

Zapotrzebowanie na kompetencje andragogiczne utrzymuje się na stabilnym, raczej rosnącym poziomie. Sprzyjają temu: uczenie się przez całe życie, potrzeba reskillingu i upskillingu pracowników, starzenie się społeczeństwa oraz rozwój projektów aktywizacyjnych dla dorosłych i seniorów. Najwięcej możliwości daje połączenie kompetencji dydaktycznych z projektowaniem programów rozwojowych w biznesie lub z pracą projektową (NGO/administracja).

Wpływ sztucznej inteligencji

AI jest przede wszystkim szansą: przyspiesza przygotowanie materiałów, analizę ankiet, personalizację ścieżek uczenia się i automatyzację części ewaluacji. Nie zastąpi jednak kluczowych elementów pracy andragoga: budowania relacji, facylitacji, pracy z oporem i emocjami, moderowania dyskusji oraz diagnozy kontekstu organizacyjnego. Rola będzie przesuwać się w stronę projektowania doświadczeń edukacyjnych (learning experience) i świadomego doboru narzędzi AI.

Trendy rynkowe

Rosną znaczenie blended learningu i szkoleń online, mikronauki (microlearning), uczenia w pracy (on-the-job learning) oraz programów kompetencji przyszłości (cyfrowe, analityczne, komunikacyjne). Coraz częściej oczekuje się także mierzenia efektywności działań rozwojowych (KPI, ewaluacja) i projektowania programów pod konkretne potrzeby rynku pracy.

Typowy dzień pracy: Andragog

Typowy dzień zależy od miejsca zatrudnienia: inaczej wygląda w placówce edukacyjnej, inaczej w firmie szkoleniowej lub dziale L&D. Zwykle łączy pracę koncepcyjną z prowadzeniem zajęć i kontaktem z uczestnikami.

• Poranne obowiązki: planowanie dnia, kontakt mailowy z uczestnikami/klientem, dopracowanie scenariusza zajęć i materiałów
• Główne zadania w ciągu dnia: prowadzenie warsztatu lub konsultacji, diagnoza potrzeb (wywiady, ankiety), przygotowanie programu szkolenia
• Spotkania, komunikacja: uzgodnienia z HR/koordynatorem projektu, rozmowy z trenerami, konsultacje indywidualne z uczestnikami
• Zakończenie dnia: uzupełnienie dokumentacji, zebranie informacji zwrotnej, wstępna ewaluacja i rekomendacje zmian

Narzędzia i technologie: Andragog

Andragog korzysta głównie z narzędzi biurowych, multimedialnych oraz platform do edukacji zdalnej. Dobór technologii zależy od tego, czy praca jest stacjonarna, hybrydowa czy online.

• Pakiety biurowe (edytor tekstu, arkusze, prezentacje)
• Narzędzia do wideokonferencji i webinarów (np. Teams/Zoom/Webex)
• Platformy e-learningowe (LMS) i narzędzia do tworzenia kursów (np. Moodle oraz narzędzia autorskie)
• Sprzęt multimedialny: rzutnik, ekran, głośniki, mikrofon, flipchart
• Narzędzia ankietowe i ewaluacyjne (formularze online, testy wiedzy)
• Systemy HR/L&D (w firmach) do planowania szkoleń i raportowania

Zawód nie wymaga specjalistycznych narzędzi technicznych, ale wymaga sprawnego korzystania z technologii edukacyjnych i komunikacyjnych.