Pracownik do spraw streetworkingu (Streetworker)

Alternatywne, neutralne płciowo nazwy dla stanowiska: Pracownik do spraw streetworkingu (Streetworker)

Polskie propozycje

• Streetworker / Streetworkerka
• Pracownik / Pracowniczka ds. streetworkingu
• Specjalista / Specjalistka ds. pracy ulicznej
• Osoba pracująca w streetworkingu
• Kandydat / Kandydatka na stanowisko pracownika ds. streetworkingu

Angielskie propozycje

• Streetworker
• Outreach worker

Zarobki na stanowisku Pracownik do spraw streetworkingu (Streetworker)

W zależności od doświadczenia i miejsca zatrudnienia możesz liczyć na zarobki od ok. 4800 do 7500 PLN brutto miesięcznie (w NGO i projektach publicznych często bliżej dolnego zakresu, w większych miastach i przy koordynacji działań – wyżej).

Na poziom wynagrodzenia wpływają m.in.:

• Doświadczenie zawodowe (praca terenowa, interwencje, prowadzenie caseworku)
• Region/miasto (zwykle wyższe stawki w dużych ośrodkach)
• Branża/sektor (NGO, samorząd, projekty finansowane z grantów)
• Zakres odpowiedzialności (dyżury interwencyjne, praca nocna, koordynacja zespołu)
• Certyfikaty i specjalizacje (np. interwencja kryzysowa, uzależnienia, pierwsza pomoc)
• Źródło finansowania projektu i długość kontraktu (stabilne etaty vs. projekty czasowe)

Formy zatrudnienia i rozliczania: Pracownik do spraw streetworkingu (Streetworker)

W streetworkingu dominują formy zatrudnienia zależne od tego, czy praca jest realizowana w ramach stałych zadań własnych instytucji, czy projektów grantowych. Częste są też dyżury terenowe w określonych godzinach, czasem w weekendy lub wieczorami.

• Umowa o pracę (pełny etat, część etatu) – szczególnie w jednostkach samorządowych i większych organizacjach
• Umowa zlecenie – popularna w projektach, przy dyżurach terenowych i działaniach sezonowych (np. zimowych)
• Działalność gospodarcza (B2B) – rzadziej; częściej przy roli koordynatora/eksperta lub szkoleniowca
• Praca tymczasowa / sezonowa – np. akcje zimowe, patrole interwencyjne, projekty pilotażowe
• Wolontariat/staż – spotykane jako wejście do zawodu (z zachowaniem zasad bezpieczeństwa i superwizji)

Typowe formy rozliczania to wynagrodzenie miesięczne (etat) lub stawka godzinowa/za dyżur (zlecenie). Prowizje praktycznie nie występują; czasem pojawiają się dodatki za pracę w porze nocnej, w weekendy lub za gotowość interwencyjną.

Zadania i obowiązki na stanowisku Pracownik do spraw streetworkingu (Streetworker)

Zakres obowiązków streetworkera obejmuje docieranie do osób w kryzysie w przestrzeni publicznej, budowanie relacji, udzielanie wsparcia oraz łączenie ich z systemem pomocy i lokalną siecią instytucji.

• Monitorowanie miejsc przebywania osób w kryzysie i zbieranie danych o potrzebach w terenie
• Rozpoznawanie środowiska i bezpośrednie docieranie do osób poza instytucjami
• Nawiązywanie pierwszego kontaktu i budowanie relacji opartej na zaufaniu
• Udzielanie informacji o dostępnych formach wsparcia (noclegownie, OPS, pomoc medyczna, punkty wydawania posiłków)
• Motywowanie i towarzyszenie w realizacji ustalonej ścieżki pomocy (np. wyrobienie dokumentów, wizyta u lekarza)
• Interweniowanie w sytuacjach zagrożenia zdrowia lub życia (wezwanie służb, organizacja doraźnej pomocy)
• Wspieranie inkluzji społecznej i włączanie w system pomocy społecznej i zdrowotnej
• Budowanie sieci wsparcia wokół osoby (rodzina, NGO, OPS, placówki ochrony zdrowia)
• Stymulowanie prospołecznych zachowań i wzmacnianie sprawczości odbiorcy wsparcia
• Monitorowanie losów osób wychodzących z kryzysu (utrzymanie kontaktu, follow-up)
• Prowadzenie podstawowej dokumentacji działań (notatki, raporty projektowe, przekazania międzyzespołowe)

Wymagane umiejętności i kwalifikacje: Pracownik do spraw streetworkingu (Streetworker)

Wymagane wykształcenie

• Najczęściej: wykształcenie wyższe lub w trakcie studiów w obszarach takich jak praca socjalna, pedagogika, psychologia, socjologia, resocjalizacja, zdrowie publiczne
• Alternatywnie: szkoły policealne/kursy w obszarze opieki, asystentury, pracy środowiskowej – szczególnie przy dużym doświadczeniu terenowym

Kompetencje twarde

• Znajomość systemu pomocy społecznej w Polsce (OPS/PCPR, placówki wsparcia, procedury kierowania)
• Podstawy interwencji kryzysowej i deeskalacji konfliktu
• Podstawy pracy metodą casework (diagnoza potrzeb, plan pomocy, monitoring)
• Znajomość problematyki uzależnień, bezdomności, przemocy, kryzysów psychicznych (na poziomie praktycznym)
• Umiejętność dokumentowania działań i raportowania (w tym projektowego/grantowego)
• Podstawy pierwszej pomocy przedmedycznej

Kompetencje miękkie

• Wysoka odporność na stres i stabilność emocjonalna
• Komunikacja oparta na szacunku, aktywne słuchanie, praca bez oceniania
• Asertywność i umiejętność wyznaczania granic w relacji pomocowej
• Samodzielność i dobra organizacja pracy w terenie
• Empatia połączona z orientacją na bezpieczeństwo (własne i odbiorcy wsparcia)
• Umiejętność współpracy międzyinstytucjonalnej (NGO, samorząd, policja, medycy)

Certyfikaty i licencje

• Kurs pierwszej pomocy (np. BLS/AED)
• Szkolenia z interwencji kryzysowej, pracy z osobami w kryzysie bezdomności, redukcji szkód (harm reduction)
• Szkolenia z komunikacji i deeskalacji oraz bezpieczeństwa pracy w terenie
• Superwizja pracy pomocowej (często jako standard jakości, choć nie „licencja”)

Specjalizacje i ścieżki awansu: Pracownik do spraw streetworkingu (Streetworker)

Warianty specjalizacji

• Streetworking z osobami w kryzysie bezdomności – praca w przestrzeni publicznej, łączenie z noclegowniami, streetmed
• Streetworking młodzieżowy – praca z młodzieżą zagrożoną wykluczeniem, środowiska rówieśnicze, profilaktyka
• Redukcja szkód/uzależnienia – wsparcie osób używających substancji, edukacja, kierowanie do terapii
• Interwencja kryzysowa – działania w nagłych sytuacjach, współpraca ze służbami, procedury bezpieczeństwa
• Praca z migrantami i uchodźcami w środowisku – informacja, nawigowanie po usługach publicznych, wsparcie adaptacyjne

Poziomy stanowisk

• Junior / Początkujący – praca w duecie, pod superwizją, nauka mapowania terenu i pierwszego kontaktu
• Mid / Samodzielny – prowadzenie samodzielnych dyżurów, casework, koordynacja wsparcia dla osób
• Senior / Ekspert – trudne interwencje, mentoring, rozwój standardów, współpraca strategiczna z instytucjami
• Kierownik / Manager – koordynator zespołu, planowanie grafików, budżet, sprawozdawczość, rozwój projektów

Możliwości awansu

Najczęstsza ścieżka to przejście od pracy terenowej do roli samodzielnego streetworkera, następnie starszego specjalisty/koordynatora dyżurów, a w większych organizacjach – koordynatora programu lub kierownika projektu. Rozwojowi sprzyjają szkolenia z interwencji kryzysowej, superwizja oraz doświadczenie we współpracy międzyinstytucjonalnej.

Ryzyka i wyzwania w pracy: Pracownik do spraw streetworkingu (Streetworker)

Zagrożenia zawodowe

• Ryzyko agresji, konfliktu lub nieprzewidywalnych zachowań (np. pod wpływem substancji, w kryzysie psychicznym)
• Kontakt z chorobami zakaźnymi i materiałem biologicznym; praca w trudnych warunkach sanitarnych
• Warunki atmosferyczne (zimno, upały) i obciążenie fizyczne (długie marsze, praca w terenie)
• Ryzyko wypalenia zawodowego i obciążenia emocjonalnego

Wyzwania w pracy

• Budowanie zaufania u osób, które często mają negatywne doświadczenia z instytucjami
• Utrzymanie granic w relacji pomocowej przy jednoczesnym okazywaniu wsparcia
• Ograniczona dostępność miejsc w placówkach i długie kolejki do specjalistów
• Praca etapowa i długofalowa – efekty bywają wolne i niestabilne
• Koordynacja działań wielu instytucji, różne procedury i wymagania formalne

Aspekty prawne

Streetworker musi respektować przepisy dotyczące ochrony danych osobowych (RODO), tajemnicy zawodowej/organizacyjnej oraz zasad udzielania pomocy z poszanowaniem zgody i samostanowienia odbiorcy wsparcia. W interwencjach kluczowe jest działanie adekwatne do sytuacji i procedur (np. wezwanie pogotowia/policji), a także przestrzeganie standardów BHP i wewnętrznych zasad bezpieczeństwa pracy w terenie.

Perspektywy zawodowe: Pracownik do spraw streetworkingu (Streetworker)

Zapotrzebowanie na rynku pracy

Zapotrzebowanie na streetworkerów zwykle utrzymuje się na stabilnym poziomie z tendencją do wzrostu w dużych miastach. Wpływają na to m.in. rosnące potrzeby w obszarze kryzysu bezdomności, zdrowia psychicznego, uzależnień oraz rozwój miejskich i grantowych programów wsparcia. Jednocześnie liczba ofert bywa falująca, bo część etatów jest zależna od finansowania projektowego.

Wpływ sztucznej inteligencji

AI raczej nie zastąpi streetworkera, bo kluczowe są relacja, zaufanie, ocena sytuacji w terenie i bezpośrednia interwencja. Może natomiast realnie usprawnić pracę: ułatwiać dokumentowanie wizyt, tworzenie raportów, tłumaczenia w kontakcie z obcokrajowcami, analizę danych o miejscach wsparcia czy planowanie dyżurów. To bardziej szansa niż zagrożenie, o ile dane są przetwarzane bezpiecznie i zgodnie z RODO.

Trendy rynkowe

Widać rosnący nacisk na standardy bezpieczeństwa pracy w terenie, superwizję i wsparcie psychologiczne dla zespołów. Coraz częściej rozwijają się modele zintegrowane (streetworking + pomoc medyczna/psychologiczna), podejścia redukcji szkód oraz współpraca międzysektorowa (NGO–samorząd–zdrowie). W praktyce rośnie też rola dokumentowania efektów (wskaźniki, monitoring) ze względu na wymagania grantodawców.

Typowy dzień pracy: Pracownik do spraw streetworkingu (Streetworker)

Typowy dzień zależy od grafiku dyżurów i pory roku. Często praca dzieli się na część przygotowawczą (planowanie, informacje o miejscach) oraz terenową (kontakt i interwencje), a na koniec – na dokumentację i przekazania zespołowe.

• Poranne obowiązki: sprawdzenie zgłoszeń/raportów z poprzednich dyżurów, przygotowanie materiałów (ulotki, pakiety higieniczne, lista punktów wsparcia), ustalenie trasy
• Główne zadania w ciągu dnia: patrolowanie miejsc, rozmowy i pierwsze kontakty, rozeznanie potrzeb, motywowanie do skorzystania z pomocy, towarzyszenie w załatwianiu spraw
• Spotkania, komunikacja: kontakt z OPS, noclegowniami, placówkami medycznymi, koordynatorem projektu; czasem konsultacje z psychologiem/superwizorem
• Zakończenie dnia: notatki i raport z dyżuru, zabezpieczenie informacji, plan działań follow-up dla konkretnych osób

Narzędzia i technologie: Pracownik do spraw streetworkingu (Streetworker)

Streetworking nie wymaga zaawansowanych technologii, ale korzysta z prostych narzędzi wspierających bezpieczeństwo, dokumentowanie i koordynację działań.

• Telefon służbowy i komunikatory zespołowe (kontakt, bezpieczeństwo, szybkie konsultacje)
• Mapy i nawigacja (np. aplikacje mapowe do planowania tras i punktów wsparcia)
• Proste systemy CRM/arkusze oraz bazy kontaktów do instytucji (monitoring spraw i follow-up)
• Dokumentacja terenowa: notatnik/clipboard, formularze, identyfikator
• Wyposażenie interwencyjne: apteczka, rękawiczki jednorazowe, latarka, powerbank, elementy odblaskowe
• Materiały informacyjne i pakiety pomocowe (higiena, woda, termiczne okrycia – zależnie od programu)

W wielu miejscach standardem są też procedury bezpieczeństwa (praca w parach, check-in/check-out, numery alarmowe), które działają jak „narzędzie organizacyjne” w terenie.