Moletownik

Alternatywne, neutralne płciowo nazwy dla stanowiska: Moletownik

Polskie propozycje

• Moletownik / Moletowniczka
• Kandydat / Kandydatka na stanowisko moletownika
• Osoba na stanowisku moletownika
• Specjalista / Specjalistka ds. przygotowania cylindrów stalorytniczych
• Operator / Operatorka prasy do przetłaczania wzorów (moletowania)

Angielskie propozycje

• Intaglio cylinder engravings transfer specialist
• Steel die to cylinder transfer operator

Zarobki na stanowisku Moletownik

W zależności od doświadczenia i miejsca pracy możesz liczyć na zarobki od ok. 5500 do 9500 PLN brutto miesięcznie, a w wyspecjalizowanych zakładach poligrafii zabezpieczonej także więcej (zwłaszcza przy pracy zmianowej i wysokiej odpowiedzialności jakościowej).

Na wysokość wynagrodzenia wpływają m.in.:

• Doświadczenie zawodowe i samodzielność w prowadzeniu transferu oraz korekt
• Region/miasto (dostępność zakładów poligraficznych i przemysłowych)
• Branża/sektor (poligrafia zabezpieczona, druk wartościowy, produkcja przemysłowa)
• Znajomość obróbki cieplnej i galwanicznej (hartowanie, chromowanie) oraz standardów jakości
• Praca zmianowa, dyżury, premie jakościowe i odpowiedzialność za materiał powierzony

Formy zatrudnienia i rozliczania: Moletownik

Moletownik najczęściej pracuje w wyspecjalizowanych zakładach produkcyjnych jako część procesu przygotowania form drukowych/cylindrów. Ze względu na dostęp do maszyn i reżim jakości, dominuje praca stacjonarna.

• Umowa o pracę (pełny etat; czasem system zmianowy)
• Umowa zlecenie / umowa o dzieło (rzadziej, głównie przy krótkich pracach pomocniczych lub projektowych)
• Działalność gospodarcza (B2B) (sporadycznie, raczej jako podwykonawca w obróbce i przygotowaniu elementów)
• Praca tymczasowa / sezonowa (rzadko; możliwa w dużych zakładach przy spiętrzeniach zamówień)
• Staże i praktyki (w ramach przyuczenia do zawodu w dziale przygotowania produkcji)

Typowe formy rozliczania to wynagrodzenie miesięczne (podstawa + premie jakościowe/produkcyjne) oraz dodatki za zmianowość i nadgodziny. W modelach B2B spotyka się rozliczenie za etap/partię prac (np. przygotowanie cylindra) albo stawkę dzienną.

Zadania i obowiązki na stanowisku Moletownik

Zakres obowiązków obejmuje transfer wzoru stalorytniczego na elementy drukujące, kontrolę jakości odwzorowania oraz obróbkę i wykończenie powierzchni cylindra.

• Przenoszenie rysunku na moletkę (walec z miękkiej stali) poprzez mechaniczne przetłoczenie w prasie
• Ustawianie i pozycjonowanie elementów w prasie transferowej z zachowaniem osiowości i docisku
• Hartowanie/utwardzanie moletki w piecu hartowniczym zgodnie z technologią materiałową
• Wykonywanie makiety rozstawienia znaczków/wzorów na cylindrze z uwzględnieniem krzywizny
• Przenoszenie rysunku z moletki na płytkę stalorytniczą na cylindrze drukującym (kolejny etap przetłoczenia)
• Wykonywanie próbnej odbitki z przygotowanej płytki/cylindra
• Bieżące sprawdzanie wierności, czystości i ostrości rysunku na podstawie odbitek próbnych
• Wykonywanie korekt na cylindrze drukującym (w zakresie dopuszczonym technologią i procedurami jakości)
• Przygotowanie cylindra do utwardzania powierzchni (np. do procesu galwanicznego)
• Utwardzanie cylindra przez galwaniczne pokrywanie warstwą chromu
• Uzyskiwanie wymaganej gładkości poprzez mechaniczne polerowanie powierzchni cylindra
• Dokumentowanie parametrów procesu i wyników kontroli jakości (zgodnie z procedurami zakładowymi)

Wymagane umiejętności i kwalifikacje: Moletownik

Wymagane wykształcenie

• Najczęściej wykształcenie zawodowe lub średnie techniczne (np. poligrafia, mechanika, obróbka metali, mechatronika)
• Atutem są kursy zakładowe z obróbki cieplnej, kontroli jakości i technologii wklęsłodruku

Kompetencje twarde

• Znajomość procesu przenoszenia wzoru (przetłaczania) oraz pracy na prasach specjalnych
• Podstawy materiałoznawstwa: stal narzędziowa, twardość, naprężenia, odkształcenia
• Umiejętność czytania dokumentacji technologicznej i prowadzenia makiety rozstawienia na cylindrze
• Kontrola jakości detalu: ocena odbitek próbnych, praca z lupą/mikroskopem pomiarowym
• Podstawy obróbki cieplnej (hartowanie) i wykończenia powierzchni (polerowanie)
• Podstawy procesów galwanicznych (np. chromowanie) oraz wymagań czystości powierzchni
• BHP przy maszynach, piecach i chemii technicznej (środki, procedury, wentylacja)

Kompetencje miękkie

• Dokładność i cierpliwość (praca na mikronach, powtarzalność procesu)
• Odpowiedzialność za jakość i materiał powierzony
• Dobra organizacja pracy i dokumentowanie parametrów
• Współpraca z rytownikami, kontrolą jakości i operatorami druku
• Odporność na stres przy pracy pod termin i przy wysokich wymaganiach jakościowych

Certyfikaty i licencje

• Uprawnienia/zaświadczenia zakładowe do obsługi wybranych maszyn i urządzeń (w zależności od pracodawcy)
• Szkolenia BHP, ppoż. oraz szkolenia z pracy z substancjami chemicznymi (galwanizacja)
• W niektórych zakładach: szkolenia z systemów jakości (np. procedury ISO w organizacji)

Specjalizacje i ścieżki awansu: Moletownik

Warianty specjalizacji

• Transfer wzoru na cylindry wklęsłodrukowe – specjalizacja w precyzyjnym przetłaczaniu i ustawianiu wielopolowych układów na cylindrze
• Kontrola jakości form drukowych – pogłębiona specjalizacja w ocenie odbitek próbnych, identyfikacji wad i prowadzeniu korekt
• Obróbka cieplna i przygotowanie powierzchni – nacisk na hartowanie, stabilizację wymiarową, polerowanie i przygotowanie pod galwanizację
• Procesy galwaniczne w przygotowaniu cylindrów – specjalizacja w chromowaniu i nadzorze parametrów kąpieli/procesu

Poziomy stanowisk

• Junior / Początkujący – praca pod nadzorem, nauka ustawień, przygotówki i podstaw kontroli jakości
• Mid / Samodzielny – samodzielne transfery, wykonywanie prób, korekty w ramach procedur
• Senior / Ekspert – prowadzenie trudnych zleceń, optymalizacja parametrów, wsparcie przy problemach jakościowych
• Kierownik / Manager – brygadzista/lider zmiany, kierownik gniazda przygotowania cylindrów, nadzór jakości i terminów

Możliwości awansu

Typowa ścieżka to przejście od stanowiska przyuczającego do samodzielnego moletownika, następnie specjalizacja (np. jakość lub galwanizacja) i rola ekspercka. W większych zakładach możliwy jest awans na lidera zespołu, brygadzistę, technologa procesu lub koordynatora jakości w obszarze form drukowych.

Ryzyka i wyzwania w pracy: Moletownik

Zagrożenia zawodowe

• Urazy mechaniczne przy obsłudze prasy (strefy zgniotu, elementy ruchome) – wymagana dyscyplina BHP i osłony
• Wysoka temperatura przy hartowaniu (ryzyko oparzeń) oraz praca z ciężkimi elementami
• Kontakt z chemikaliami w obszarze galwanizacji (opary, substancje żrące) – konieczna wentylacja i PPE
• Hałas, pyły/pasty polerskie oraz obciążenie wzroku przy kontroli detalu

Wyzwania w pracy

• Utrzymanie mikroskopijnej dokładności i powtarzalności transferu na całej powierzchni cylindra
• Wykrywanie subtelnych wad i dobór korekt bez pogorszenia jakości i geometrii
• Praca pod presją terminu, często w reżimie procedur jakości i bezpieczeństwa

Aspekty prawne

Zawód nie jest typowo regulowany licencją państwową, ale praca podlega przepisom BHP, zasadom eksploatacji maszyn oraz procedurom jakości i bezpieczeństwa informacji/produkcji (szczególnie w poligrafii zabezpieczonej). Pracownik ponosi odpowiedzialność za zgodność wyrobu z wymaganiami oraz za przestrzeganie instrukcji technologicznych i zasad ochrony materiału powierzonego.

Perspektywy zawodowe: Moletownik

Zapotrzebowanie na rynku pracy

Zapotrzebowanie jest raczej stabilne, ale niszowe. Zawód występuje w wąskiej grupie zakładów (zwłaszcza przy druku zabezpieczonym i wklęsłodruku), gdzie liczą się umiejętności rzadkie i długie przyuczenie. Liczba ofert może być ograniczona, natomiast dla osób z doświadczeniem i wysoką jakością pracy pojawiają się możliwości stałego zatrudnienia.

Wpływ sztucznej inteligencji

AI częściej będzie wsparciem niż pełnym zastępstwem: może pomagać w analizie obrazu odbitek próbnych (wykrywanie defektów, porównania wzorca) oraz w dokumentowaniu parametrów procesu. Rdzeń pracy – ustawianie, transfer mechaniczny, ocena „czucia” materiału i odpowiedzialność za finalną jakość – pozostanie w dużej mierze manualny i inżynierski. Rola moletownika może przesuwać się w stronę operatora procesu z większym naciskiem na kontrolę danych i powtarzalność.

Trendy rynkowe

Widoczne są rosnące wymagania jakościowe (mniej tolerancji na wady), większa standaryzacja i śledzenie parametrów (traceability) oraz łączenie kompetencji: poligrafia + obróbka metali + kontrola jakości. W zakładach, które inwestują w automatyzację, rośnie znaczenie umiejętności pomiarowych, metrologii i analizy przyczyn wad.

Typowy dzień pracy: Moletownik

Dzień pracy moletownika jest mocno procesowy: przygotowanie, transfer, kontrola, korekty i wykończenie. Wiele zależy od liczby zleceń oraz etapów (hartowanie, galwanizacja) realizowanych na zmianie.

• Poranne obowiązki – przygotowanie stanowiska, sprawdzenie planu zleceń, weryfikacja narzędzi pomiarowych i stanu prasy
• Główne zadania w ciągu dnia – ustawianie elementów, przetłaczanie wzoru na moletkę i/lub cylinder, wykonywanie próbnych odbitek, analiza jakości
• Spotkania, komunikacja – konsultacje z kontrolą jakości, technologiem lub rytownikiem w razie rozbieżności; przekazanie informacji między zmianami
• Zakończenie dnia – opis parametrów i wyników kontroli, zabezpieczenie elementów, porządkowanie stanowiska i przygotowanie maszyn na kolejne zadania

Narzędzia i technologie: Moletownik

Moletownik korzysta z maszyn i narzędzi do precyzyjnego transferu wzoru, obróbki cieplnej, wykończenia powierzchni oraz kontroli jakości.

• Specjalna prasa do mechanicznego przetłaczania/transferu rysunku
• Moletka (walec z miękkiej stali) oraz płytki stalorytnicze (matryce)
• Piec hartowniczy i oprzyrządowanie do obróbki cieplnej
• Stanowisko do wykonywania odbitek próbnych (próby wklęsłodrukowe)
• Narzędzia pomiarowe: suwmiarka, mikrometr, czujniki, przyrządy do ustawiania
• Lupa, mikroskop pomiarowy lub system wizyjny do oceny detalu
• Stanowisko/pomocnicze wyposażenie do polerowania powierzchni (pasty, filce, polerki)
• Technologie galwaniczne (np. chromowanie) – najczęściej w dedykowanym dziale lub linii procesu

Nie jest to zawód „komputerowy”, ale w wielu zakładach używa się prostych systemów do rejestracji zleceń, parametrów i wyników kontroli jakości.