Specjalista do spraw badań społeczno-ekonomicznych

Alternatywne, neutralne płciowo nazwy dla stanowiska: Specjalista do spraw badań społeczno-ekonomicznych

Polskie propozycje

• Specjalista/Specjalistka do spraw badań społeczno-ekonomicznych
• Badacz/Badaczka społeczno-ekonomiczny/a
• Analityk/Analityczka badań społeczno-ekonomicznych
• Osoba na stanowisku specjalisty ds. badań społeczno-ekonomicznych
• Kandydat/Kandydatka na stanowisko specjalisty ds. badań społeczno-ekonomicznych

Angielskie propozycje

• Socio-economic Research Specialist
• Social & Economic Research Analyst

Zarobki na stanowisku Specjalista do spraw badań społeczno-ekonomicznych

W zależności od doświadczenia i rodzaju projektów możesz liczyć na zarobki od ok. 7000 do 16000 PLN brutto miesięcznie, a na stanowiskach eksperckich i menedżerskich także więcej.

Na poziom wynagrodzenia wpływają m.in.:

• Doświadczenie zawodowe (samodzielność w projektach, prowadzenie zespołów)
• Region/miasto (najwyższe stawki zwykle w dużych ośrodkach, np. Warszawa, Kraków, Wrocław, Trójmiasto)
• Branża/sektor (konsulting, badania rynku, fintech/telekom często płacą więcej niż część instytucji publicznych)
• Znajomość narzędzi analitycznych i programowania (np. R/Python/SQL, BI)
• Specjalizacje (np. ewaluacja programów publicznych, UX research, badania marketingowe)
• Język angielski i praca dla klientów międzynarodowych
• Forma współpracy (UoP vs B2B, rozliczenia projektowe)

Formy zatrudnienia i rozliczania: Specjalista do spraw badań społeczno-ekonomicznych

W tym zawodzie spotyka się zarówno stabilne etaty (np. działy analiz, instytucje publiczne), jak i współpracę projektową (agencje badawcze, konsulting, NGO, uczelnie).

• Umowa o pracę (pełny etat, część etatu) – częsta w instytucjach publicznych, większych firmach i ośrodkach badawczych
• Umowa zlecenie / umowa o dzieło – przy pojedynczych badaniach, opracowaniach, raportach, moderacjach wywiadów
• Działalność gospodarcza (B2B) – popularna w konsultingu, przy obsłudze wielu klientów i projektów
• Praca tymczasowa / sezonowa – rzadziej dla specjalisty, częściej dla ankieterów; możliwa przy projektach terenowych
• Inne: współpraca grantowa (projekty naukowe), kontrakty projektowe w NGO

Typowe rozliczanie: miesięczna pensja (UoP/B2B), stawka godzinowa/dniowa przy wsparciu projektu, lub ryczałt za rezultat (raport, analiza, ewaluacja, prezentacja).

Zadania i obowiązki na stanowisku Specjalista do spraw badań społeczno-ekonomicznych

Zakres pracy obejmuje pełny cykl badawczy: od zdefiniowania problemu, przez pozyskanie danych, po analizę i rekomendacje dla odbiorców (biznesu lub sektora publicznego).

• Projektowanie badań społeczno-ekonomicznych (cele, hipotezy, dobór próby)
• Dobór metodologii ilościowej i/lub jakościowej (ankiety, IDI, FGI, obserwacje, case study)
• Tworzenie narzędzi badawczych (kwestionariusze, scenariusze wywiadów, karty obserwacji)
• Pozyskiwanie danych ze źródeł zastanych (desk research) i ich krytyczna ocena
• Organizacja i nadzór nad zbieraniem danych (teren, telefon, online)
• Zarządzanie zespołem badawczym/ankieterskim (zadania, terminy, kontrola jakości)
• Wprowadzanie i porządkowanie danych w systemach oraz narzędziach online
• Analiza danych i interpretacja wyników (statystyka, wnioski, rekomendacje)
• Opracowanie raportów, executive summary i prezentacji wyników
• Prezentowanie wyników interesariuszom oraz odpowiadanie na pytania
• Dbanie o etykę badań, poufność i anonimizację danych respondentów
• Kontakt z klientem/instytucjami zewnętrznymi (ustalenia, harmonogram, budżet, rozliczenia)

Wymagane umiejętności i kwalifikacje: Specjalista do spraw badań społeczno-ekonomicznych

Wymagane wykształcenie

• Najczęściej wyższe (I lub II stopnia): socjologia, psychologia, pedagogika, ekonomia, nauki o polityce i administracji, statystyka/matematyka, kierunki ilościowe (np. ekonometria, data science)
• Dodatkowo pomocne: studia podyplomowe z metod badań, analizy danych, ewaluacji, UX research, zarządzania projektami

Kompetencje twarde

• Metodologia badań społecznych: plan badania, operacjonalizacja, dobór próby, kontrola jakości
• Statystyka i analiza danych (wnioskowanie, testy, segmentacje, modelowanie – zależnie od roli)
• Obsługa narzędzi do baz danych i analityki (np. Excel/Google Sheets, SQL, R lub Python, narzędzia BI)
• Znajomość narzędzi do badań online (ankiety, panele, narzędzia CAWI/CATI) oraz podstaw analizy jakościowej
• Tworzenie raportów i wizualizacji (jasna narracja, wykresy, rekomendacje)
• Podstawy prawa i praktyk ochrony danych (RODO, anonimizacja, archiwizacja)

Kompetencje miękkie

• Analityczne myślenie i umiejętność formułowania wniosków na podstawie wielu źródeł
• Komunikacja pisemna i ustna (prezentacje, praca z klientem, argumentowanie)
• Organizacja pracy, planowanie i samodyscyplina (praca zadaniowa, presja czasu)
• Współpraca zespołowa i koordynacja pracy innych (ankieterzy, badacze, podwykonawcy)
• Odporność na stres i uważność na etykę badań

Certyfikaty i licencje

• Certyfikaty z analizy danych (np. R/Python/SQL/BI) – zależnie od profilu
• Certyfikaty zarządzania projektami (np. PRINCE2 Foundation, PMI CAPM/PMP) – mile widziane przy roli lidera
• Szkolenia z RODO/ochrony danych i standardów badań (np. jakości pracy ankieterów)
• Język angielski (często oczekiwany poziom min. B2)

Specjalizacje i ścieżki awansu: Specjalista do spraw badań społeczno-ekonomicznych

Warianty specjalizacji

• Badania rynku i marketingowe – analiza potrzeb klientów, testy konceptów, segmentacje, tracking
• Badania opinii publicznej i społeczne – postawy, zachowania, diagnozy lokalne i krajowe
• Ewaluacja programów i polityk publicznych – ocena skuteczności działań (np. edukacja, rynek pracy, zdrowie)
• UX/Customer research – wywiady i testy z użytkownikami, ścieżki klienta, badania jakościowe
• Analityka danych społeczno-ekonomicznych – praca na dużych zbiorach (administracyjne, panelowe), modelowanie i prognozy

Poziomy stanowisk

• Junior / Początkujący – wsparcie w przygotowaniu narzędzi, desk research, czyszczenie danych, proste analizy
• Mid / Samodzielny – prowadzenie modułów badania, kontakt z klientem, samodzielna analiza i raportowanie
• Senior / Ekspert – projektowanie metodologii, nadzór jakości, mentoring, odpowiedzialność za rekomendacje
• Kierownik / Manager – zarządzanie portfelem projektów, budżetami, zespołem i relacjami z klientami

Możliwości awansu

Typowa ścieżka to przejście od roli analitycznej (junior) do samodzielnego prowadzenia badań, a następnie do roli eksperta/metodologa lub menedżera projektów i działu badań. W sektorze publicznym i dużych organizacjach możliwy jest awans na kierownika wydziału/departamentu analiz, a w firmach komercyjnych – na dyrektora działu badań lub head of insights.

Ryzyka i wyzwania w pracy: Specjalista do spraw badań społeczno-ekonomicznych

Zagrożenia zawodowe

• Długotrwała praca przy komputerze: obciążenie wzroku, kręgosłupa, nadgarstków i łokci
• Ryzyka związane z wyjazdami terenowymi: podróże służbowe, dojazdy, zmienne warunki w terenie

Wyzwania w pracy

• Presja czasu i konieczność dowiezienia wyników na deadline
• Zapewnienie jakości danych (błędy pomiaru, niska responsywność, stronniczość próby)
• Łączenie danych z wielu źródeł i interpretacja w kontekście społecznym i ekonomicznym
• Komunikowanie wyników w sposób zrozumiały dla osób nietechnicznych
• Asertywność wobec prób wpływania na wyniki badań (np. ze strony interesariuszy)

Aspekty prawne

W pracy kluczowe są przepisy dotyczące ochrony danych osobowych (RODO), zasady anonimizacji, poufności i archiwizacji materiałów badawczych, a w projektach finansowanych publicznie także wymogi formalne (np. zamówienia publiczne, rozliczenia budżetów). Niezbędne jest również przestrzeganie standardów etycznych badań społecznych i rynkowych.

Perspektywy zawodowe: Specjalista do spraw badań społeczno-ekonomicznych

Zapotrzebowanie na rynku pracy

Zapotrzebowanie utrzymuje się na dobrym poziomie i ma tendencję do wzrostu w obszarach związanych z danymi, strategią i ewaluacją (biznes i sektor publiczny). Wynika to z rosnącej roli podejmowania decyzji w oparciu o dane, cyfryzacji badań (online) oraz potrzeby mierzenia skuteczności programów i działań.

Wpływ sztucznej inteligencji

AI jest głównie szansą: przyspiesza porządkowanie danych, transkrypcję i wstępną analizę, a także tworzenie szkiców raportów i wizualizacji. Nie eliminuje jednak kluczowej roli specjalisty: projektowania badania, kontroli jakości, interpretacji wyników w kontekście społecznym, etyki oraz komunikacji z interesariuszami. W praktyce rola przesuwa się w stronę „research lead”, który łączy kompetencje metodologiczne z umiejętnością pracy z narzędziami automatyzacji.

Trendy rynkowe

Rosną znaczenie badań online (CAWI), automatyzacji analityki, łączenia danych deklaratywnych z behawioralnymi (np. digital analytics) oraz wykorzystania big data. W badaniach jakościowych upowszechniają się wywiady zdalne i narzędzia do analizy tekstu, a w sektorze publicznym – ewaluacje oparte na danych administracyjnych i miernikach efektywności.

Typowy dzień pracy: Specjalista do spraw badań społeczno-ekonomicznych

Dzień pracy zależy od etapu projektu: inaczej wygląda podczas realizacji badań terenowych, a inaczej w fazie analizy i raportowania.

• Poranne obowiązki: przegląd harmonogramu, kontakt z zespołem/ankieterami, weryfikacja jakości spływających danych
• Główne zadania w ciągu dnia: przygotowanie lub korekta narzędzi (ankieta/scenariusz), desk research, czyszczenie i analiza danych, interpretacja wyników
• Spotkania, komunikacja: ustalenia z klientem, konsultacje metodologiczne, krótkie statusy projektowe, omówienie wniosków i rekomendacji
• Zakończenie dnia: aktualizacja dokumentacji projektu, zapis wniosków, przygotowanie materiałów do raportu lub prezentacji na kolejne spotkanie

Narzędzia i technologie: Specjalista do spraw badań społeczno-ekonomicznych

W pracy wykorzystuje się zestaw narzędzi do zbierania danych, ich przetwarzania oraz prezentacji wyników.

• Komputer/laptop, często także tablet i telefon (kontakt z respondentami i zespołem)
• Oprogramowanie biurowe: edytor tekstu, arkusz kalkulacyjny, narzędzia prezentacyjne
• Narzędzia ankietowe i badawcze online (CAWI/CATI), panele badawcze
• Bazy danych i narzędzia do pracy na danych (np. SQL, systemy bazodanowe)
• Programy statystyczne i analityczne (np. R, Python, SPSS/Stata – zależnie od organizacji)
• Narzędzia do wizualizacji i raportowania (np. Power BI, Tableau – zależnie od organizacji)
• Oprogramowanie do analizy danych jakościowych i pracy z transkrypcjami (np. NVivo, MAXQDA lub podobne)
• Sprzęt audio/wideo do badań jakościowych (dyktafon, kamera/aparat) oraz narzędzia do transkrypcji

W wielu organizacjach rośnie udział narzędzi automatyzujących pracę (transkrypcja, tagowanie, wstępne podsumowania), ale odpowiedzialność za metodologię i interpretację pozostaje po stronie specjalisty.