Technik lotniskowych służb operacyjnych

Alternatywne, neutralne płciowo nazwy dla stanowiska: Technik lotniskowych służb operacyjnych

Polskie propozycje

• Technik lotniskowych służb operacyjnych / Techniczka lotniskowych służb operacyjnych
• Koordynator/Koordynatorka operacji lotniskowych
• Koordynator/Koordynatorka ruchu naziemnego
• Osoba na stanowisku technika lotniskowych służb operacyjnych
• Kandydat/Kandydatka na stanowisko technika lotniskowych służb operacyjnych

Angielskie propozycje

• Airport Operations Technician
• Airport Operations Coordinator

Zarobki na stanowisku Technik lotniskowych służb operacyjnych

W zależności od doświadczenia możesz liczyć na zarobki od ok. 5200 do 8500 PLN brutto miesięcznie (na etat). W największych portach lotniczych, przy pracy zmianowej i dodatkach, widełki mogą być wyższe.

Na pensję wpływają m.in.:

• Doświadczenie zawodowe (samodzielność, staż, uprawnienia do marshallingu i obsługi sprzętu)
• Region/miasto (największe lotniska zwykle płacą więcej)
• Pracodawca i skala operacji (port lotniczy, handling, lotnisko wojskowe/wyłączne)
• System pracy (zmiany nocne, weekendy, dyżury, nadgodziny i dodatki zmianowe)
• Znajomość języka angielskiego i praca w środowisku międzynarodowym
• Certyfikaty i specjalizacje (safety/security, obsługa urządzeń i pojazdów lotniskowych)

Formy zatrudnienia i rozliczania: Technik lotniskowych służb operacyjnych

Najczęściej jest to praca etatowa w porcie lotniczym lub w firmie obsługi naziemnej (handling), ze względu na wymogi bezpieczeństwa, szkolenia wewnętrzne i pracę zmianową.

• Umowa o pracę (pełny etat; czasem część etatu, np. przy mniejszych lotniskach)
• Umowa zlecenie (rzadziej – np. wsparcie sezonowe, proste zadania operacyjne po szkoleniach)
• Działalność gospodarcza (B2B) (sporadycznie, raczej w rolach doradczych/szkoleniowych niż w operacjach na płycie)
• Praca tymczasowa / sezonowa (spotykana przy wzmożonym ruchu, np. wakacje, czartery)

Typowe formy rozliczania: wynagrodzenie miesięczne (podstawa) + dodatki za noce, święta, weekendy, dyżury oraz nadgodziny; czasem premie jakościowe/za gotowość operacyjną.

Zadania i obowiązki na stanowisku Technik lotniskowych służb operacyjnych

Zakres pracy łączy nadzór operacyjny na terenie lotniska z obiegiem informacji i dokumentacji – tak, aby operacje lotnicze przebiegały bezpiecznie i zgodnie z procedurami.

• Utrzymywanie gotowości operacyjnej w przydzielonym rejonie lotniska z użyciem środków łączności i sprzętu
• Pozyskiwanie, przetwarzanie i przekazywanie informacji operacyjnych do służb ruchu lotniczego/żeglugi powietrznej (w tym meteorologicznych)
• Ewidencjonowanie planowanych i wykonanych operacji lotniczych oraz prowadzenie bieżącej dokumentacji
• Monitorowanie stanu infrastruktury lotniskowej (drogi startowe/kołowania, płyty postojowe) i zgłaszanie usterek
• Nadzór nad bezpieczeństwem ruchu naziemnego i przestrzeganiem zasad poruszania się po lotnisku
• Wykonywanie czynności na płycie: asekurowanie kołowania, asystowanie przy dokowaniu, marshalling (w zależności od uprawnień)
• Pomiary parametrów nawierzchni i hamowania/sczepności oraz raportowanie wyników
• Reagowanie na zagrożenia (safety/security), uruchamianie procedur alarmowych, powiadamianie właściwych służb
• Współpraca z innymi służbami operacyjnymi lotniska (handling, ochrona, straż pożarna, medyczne, utrzymanie)
• Nadzór nad mieniem portu lotniczego i zgłaszanie naruszeń przepisów/procedur (w tym raportowanie zdarzeń)
• Wsparcie obsługi pasażerów i towarów (np. asysta przy przejściu pasażerów, wsparcie przeładunku – zależnie od organizacji)
• Udział w szkoleniach i doskonalenie kompetencji wymaganych przez pracodawcę i procedury lotniskowe

Wymagane umiejętności i kwalifikacje: Technik lotniskowych służb operacyjnych

Wymagane wykształcenie

• Najczęściej minimum wykształcenie średnie; mile widziane technikum lub kierunki związane z lotnictwem/transportem/logistyką
• Atutem są kwalifikacje zawodowe związane z obsługą operacyjną portu lotniczego oraz szkolenia wewnętrzne lotniska

Kompetencje twarde

• Znajomość procedur operacyjnych lotniska, zasad bezpieczeństwa w lotnictwie (safety) i ochrony (security)
• Obsługa środków łączności (radiotelefon, telefon) i podstawowych systemów przekazu informacji
• Umiejętność pracy z dokumentacją operacyjną, mapami i planami lotniska
• Podstawy meteorologii operacyjnej i interpretacja komunikatów/raportów
• Umiejętność ewidencjonowania operacji i pracy z systemami/oprogramowaniem biurowym
• Prawo jazdy kat. B oraz pewne prowadzenie pojazdu w warunkach ograniczonej widzialności (w praktyce lotniskowej)
• Komunikatywna znajomość języka angielskiego (procedury, łączność, współpraca z załogami i służbami)

Kompetencje miękkie

• Odporność na stres i umiejętność podejmowania decyzji pod presją czasu
• Koncentracja, podzielność uwagi i dokładność (praca na procedurach)
• Komunikacja i współpraca w zespole wielu służb
• Odpowiedzialność, samodyscyplina i rzetelność
• Umiejętność raportowania zdarzeń i nieprawidłowości (kultura bezpieczeństwa, „Just Culture”)

Certyfikaty i licencje

• Szkolenia lotniskowe i potwierdzenia uprawnień do wykonywania określonych czynności na płycie (zależnie od lotniska)
• Uprawnienia do obsługi sprzętu GSE (np. agregaty prądotwórcze) – jeśli wymagane na danym stanowisku
• Uprawnienia operatora wybranych pojazdów/urządzeń lotniskowych (np. wózki, holowniki) – jako atut
• Szkolenia safety/security oraz szkolenia okresowe wymagane przez pracodawcę

Specjalizacje i ścieżki awansu: Technik lotniskowych służb operacyjnych

Warianty specjalizacji

• Marshaller / „Marszałek” (marshalling) – ustawianie statków powietrznych na stanowisku postojowym, prowadzenie sygnałów na płycie
• Koordynacja ruchu naziemnego / Follow Me – prowadzenie statków powietrznych i pojazdów po polu ruchu naziemnego, wsparcie kołowania
• Nadzór infrastruktury i pola manewrowego – kontrole dróg startowych/kołowania, pomiary sczepności, raportowanie usterek
• Bezpieczeństwo operacyjne (safety) – raportowanie zdarzeń, wdrażanie działań korygujących, wsparcie audytów
• Ochrona lotniska (security) i reagowanie kryzysowe – współpraca w procedurach alarmowych i sytuacjach zagrożeń

Poziomy stanowisk

• Junior / Początkujący – praca pod nadzorem, realizacja podstawowych czynności operacyjnych i dokumentacyjnych
• Mid / Samodzielny – samodzielna obsługa rejonu odpowiedzialności, pełniejsze uprawnienia na płycie
• Senior / Ekspert – prowadzenie złożonych działań na płycie, wsparcie wdrożeń, mentoring, specjalizacje (np. marshalling, safety)
• Kierownik / Manager – szef zmiany, koordynator zespołu, dyżurny operacyjny portu lotniczego

Możliwości awansu

Typowa ścieżka to przejście od roli początkującej (część zadań pod nadzorem) do samodzielnej pracy operacyjnej na płycie, następnie do funkcji szefa zmiany/koordynatora, a w dalszej perspektywie do roli dyżurnego operacyjnego portu lotniczego. Awans przyspieszają: szerokie uprawnienia do sprzętu i prac na płycie, bardzo dobra znajomość procedur oraz doświadczenie w sytuacjach niestandardowych.

Ryzyka i wyzwania w pracy: Technik lotniskowych służb operacyjnych

Zagrożenia zawodowe

• Ryzyko kolizji pojazdów i sprzętu lotniskowego ze statkami powietrznymi lub innymi pojazdami, szczególnie w trudnej pogodzie i ograniczonej widzialności
• Hałas i podmuchy z silników statków powietrznych oraz praca w pobliżu poruszających się maszyn
• Ekspozycja na niekorzystne warunki atmosferyczne (zimno, upał, opady, wiatr)
• Stres i obciążenie psychiczne związane z odpowiedzialnością za bezpieczeństwo operacji i koniecznością szybkich decyzji
• Ryzyko uszkodzenia słuchu przy częstym użyciu zestawów słuchawkowych i pracy w hałasie

Wyzwania w pracy

• Praca na procedurach: konieczność bezbłędnego działania i raportowania, nawet pod presją czasu
• Koordynacja wielu podmiotów i szybka wymiana informacji (operacje dzieją się równolegle)
• Gotowość do reagowania na zdarzenia niestandardowe (awarie, incydenty, opóźnienia, pogoda)

Aspekty prawne

Praca odbywa się w silnie regulowanym środowisku (prawo lotnicze, przepisy i procedury lotniskowe, standardy safety/security). Za naruszenia procedur mogą grozić konsekwencje służbowe, a w skrajnych przypadkach odpowiedzialność prawna – dlatego kluczowe są szkolenia, uprawnienia i rygorystyczne przestrzeganie instrukcji operacyjnych.

Perspektywy zawodowe: Technik lotniskowych służb operacyjnych

Zapotrzebowanie na rynku pracy

Zapotrzebowanie zwykle utrzymuje się na stabilnym poziomie, z okresowymi wzrostami zależnymi od sezonowości ruchu lotniczego (wakacje), rozwoju siatki połączeń i inwestycji w infrastrukturę lotniskową. W większych portach rotacja i praca zmianowa sprawiają, że regularnie pojawiają się rekrutacje, a doświadczeni pracownicy z szerokimi uprawnieniami są szczególnie poszukiwani.

Wpływ sztucznej inteligencji

AI będzie wspierać ten zawód, ale raczej go nie zastąpi: automatyzacja może usprawnić planowanie, raportowanie, analizę danych (np. pogoda, stan infrastruktury, predykcja opóźnień) oraz monitoring. Wciąż jednak potrzebna jest fizyczna obecność na płycie, podejmowanie decyzji w dynamicznym środowisku i odpowiedzialność operacyjna. Rola technika przesunie się w stronę pracy na danych, obsługi systemów i szybszej koordynacji w oparciu o narzędzia predykcyjne.

Trendy rynkowe

Widoczne są: rosnąca digitalizacja dokumentacji i komunikacji operacyjnej, nacisk na kulturę bezpieczeństwa (Just Culture), rozwój systemów monitoringu infrastruktury (sensory, kamery, rejestratory), standaryzacja szkoleń safety/security oraz rosnące wymagania językowe w portach obsługujących ruch międzynarodowy.

Typowy dzień pracy: Technik lotniskowych służb operacyjnych

Dzień pracy zależy od zmiany i natężenia ruchu. Duża część zadań to bieżący nadzór i reagowanie na sytuację operacyjną lotniska.

• Poranne obowiązki: przejęcie zmiany, odprawa, sprawdzenie komunikatów i warunków operacyjnych (pogoda, status nawierzchni, ograniczenia), przygotowanie sprzętu i łączności
• Główne zadania w ciągu dnia: monitoring infrastruktury i ruchu naziemnego, wsparcie operacji na płycie (np. follow-me, asysta dokowania, pomiary sczepności – zależnie od roli), ewidencjonowanie operacji i aktualizacja informacji dla służb
• Spotkania, komunikacja: stała łączność radiowa/telefoniczna z innymi służbami operacyjnymi i żeglugą powietrzną, zgłaszanie usterek i nieprawidłowości, raportowanie zdarzeń
• Zakończenie dnia: przekazanie zmiany, domknięcie dokumentacji, podsumowanie incydentów i zgłoszeń, przygotowanie informacji dla kolejnej zmiany

Narzędzia i technologie: Technik lotniskowych służb operacyjnych

W pracy wykorzystuje się zarówno sprzęt terenowy, jak i narzędzia biurowe oraz systemy łączności.

• Pojazd operacyjny (samochód) wykorzystywany do patroli i dojazdu w rejon zdarzeń
• Radiotelefon z zestawem słuchawkowym oraz telefon komórkowy (łączność operacyjna)
• Komputer z internetem i oprogramowaniem biurowym do ewidencji, raportów i obiegu informacji
• Drukarka, skaner, urządzenia biurowe (dokumentacja i korespondencja)
• Aparat cyfrowy i wideorejestrator (dokumentowanie zdarzeń/usterek)
• Odblaskowe tarczki i świecące pałki do marshallingu na płycie postojowej
• Testery do mierzenia sczepności nawierzchni lotniskowych (parametry hamowania)
• Sprzęt soniczny i pirotechniczny do płoszenia ptaków (zarządzanie zagrożeniem wildlife)
• Wybrany sprzęt GSE (np. agregat prądotwórczy, wózek akumulatorowy) – zależnie od uprawnień