Dyrektor do spraw energetyki

Alternatywne, neutralne płciowo nazwy dla stanowiska: Dyrektor do spraw energetyki

Polskie propozycje

• Dyrektor/Dyrektorka do spraw energetyki
• Osoba na stanowisku dyrektora do spraw energetyki
• Kandydat/Kandydatka na stanowisko dyrektora do spraw energetyki
• Szef/Szefowa obszaru zarządzania energią
• Menedżer/Menedżerka ds. energii (Energy Manager)

Angielskie propozycje

• Director of Energy Management
• Energy Director

Zarobki na stanowisku Dyrektor do spraw energetyki

W zależności od skali organizacji i odpowiedzialności możesz liczyć na zarobki od ok. 18 000 do 35 000 PLN brutto miesięcznie, a w dużych grupach przemysłowych/energetycznych również wyżej (często z premią roczną i benefitami managerskimi).

Na poziom wynagrodzenia wpływają m.in.:

• Doświadczenie zawodowe (np. prowadzenie programów efektywności, inwestycji, audytów)
• Region/miasto (najwyższe stawki zwykle w dużych ośrodkach i przy dużym przemyśle)
• Branża/sektor (energetyka, przemysł energochłonny, infrastruktura krytyczna płacą więcej)
• Certyfikaty i specjalizacje (ISO 50001/14001, audyty, uprawnienia SEP, kompetencje ESG)
• Skala budżetu energii oraz liczba obiektów/zakładów w portfelu
• Zakres odpowiedzialności (zakupy energii, OZE, kogeneracja, utrzymanie instalacji, negocjacje z OSD/OSP)
• System premiowy (KPI: oszczędności, redukcja zużycia, dostępność mediów, realizacja CAPEX)

Formy zatrudnienia i rozliczania: Dyrektor do spraw energetyki

Stanowisko najczęściej ma charakter menedżerski i jest obsadzane w ramach stałej współpracy z organizacją (strategia, budżet, odpowiedzialność za ciągłość mediów i inwestycje).

• Umowa o pracę (pełny etat; rzadziej część etatu w mniejszych organizacjach)
• Umowa zlecenie / umowa o dzieło (zwykle tylko przy projektach doradczych lub czasowych wdrożeniach)
• Działalność gospodarcza (B2B) (spotykane w formule interim management lub jako zewnętrzny dyrektor ds. energii dla kilku zakładów)
• Praca tymczasowa / sezonowa (z reguły nie dotyczy; wyjątkiem mogą być kontrakty projektowe)
• Kontrakt menedżerski (częsty w większych firmach i spółkach z grup kapitałowych)

Typowe formy rozliczania to wynagrodzenie miesięczne (podstawa) oraz część zmienna: premia kwartalna/roczna za KPI (oszczędności energii, dostępność mediów, realizacja inwestycji), czasem dodatki: samochód, ryczałt, prywatna opieka medyczna, ubezpieczenie, programy długoterminowe.

Zadania i obowiązki na stanowisku Dyrektor do spraw energetyki

Zakres obowiązków obejmuje strategiczne i operacyjne zarządzanie energią: od planowania potrzeb i kosztów, przez audyty i inwestycje, po nadzór nad instalacjami oraz współpracę z dostawcami i regulatorami.

• Planowanie i zarządzanie procesami pozyskiwania, wytwarzania, dystrybucji i wykorzystania energii w organizacji
• Wdrażanie i rozwój systemu zarządzania energią (np. ISO 50001) oraz/lub środowiskowego (ISO 14001) wraz z certyfikacją
• Prowadzenie planowania energetycznego we współpracy z zarządem, produkcją, utrzymaniem ruchu i finansami
• Organizowanie audytów energetycznych i przygotowanie biznes case’ów działań efektywnościowych
• Identyfikacja obszarów znaczącego zużycia energii oraz definiowanie KPI/wskaźników wyniku energetycznego
• Planowanie nakładów inwestycyjnych (CAPEX) i programów energetycznych (OPEX) oraz nadzór nad realizacją
• Nadzór nad projektami modernizacyjnymi i inwestycyjnymi (instalacje, sieci, urządzenia energetyczne)
• Negocjacje techniczne i handlowe z operatorami sieci oraz dostawcami mediów energetycznych
• Zapewnienie nadzoru nad stanem technicznym infrastruktury energetycznej i rozliczeniami zużycia
• Optymalizacja instalacji pod kątem oszczędności, redukcji emisji i ciągłości dostaw na produkcję
• Wdrażanie i nadzór nad systemami IT do monitoringu i zarządzania energią (metering, EMS, raportowanie)
• Kierowanie zespołem ds. energii, zapewnianie BHP/ppoż. i zgodności środowiskowej w obszarze energii

Wymagane umiejętności i kwalifikacje: Dyrektor do spraw energetyki

Wymagane wykształcenie

• Wykształcenie wyższe (najczęściej): energetyka, elektrotechnika, automatyka, inżynieria środowiska, mechanika i budowa maszyn, zarządzanie produkcją lub pokrewne
• Mile widziane studia podyplomowe: zarządzanie energią, audyt energetyczny, ESG/raportowanie niefinansowe, zarządzanie projektami

Kompetencje twarde

• Znajomość zasad efektywności energetycznej, bilansów energetycznych i KPI (EnPI) oraz metod monitoringu zużycia
• Doświadczenie we wdrażaniu systemów zarządzania energią (ISO 50001) i/lub środowiskiem (ISO 14001)
• Umiejętność prowadzenia audytów energetycznych (wewnętrznie lub z podwykonawcami) i oceny opłacalności inwestycji (NPV/IRR, TCO)
• Znajomość rynku energii: umowy, taryfy, profile zużycia, ryzyka cenowe, współpraca z OSD/OSP
• Zarządzanie projektami inwestycyjnymi (CAPEX), nadzór nad dokumentacją techniczną i uzgodnieniami
• Podstawy prawa energetycznego, środowiskowego i wymogów sprawozdawczych (w zakresie adekwatnym do branży)
• Swoboda w pracy z danymi: Excel/BI, raportowanie zarządcze, systemy EMS/SCADA/BMS (w zależności od obiektu)

Kompetencje miękkie

• Przywództwo i budowanie zespołu (zarządzanie specjalistami i podwykonawcami)
• Negocjacje i komunikacja z interesariuszami (zarząd, produkcja, finanse, dostawcy, operatorzy sieci)
• Myślenie strategiczne oraz umiejętność priorytetyzacji zadań w warunkach presji kosztowej
• Odpowiedzialność, decyzyjność i zarządzanie ryzykiem (ciągłość dostaw mediów)

Certyfikaty i licencje

• ISO 50001: auditor wewnętrzny / pełnomocnik systemu (praktyczne potwierdzenie kompetencji)
• ISO 14001: auditor wewnętrzny
• PRINCE2 / PMP / AgilePM (zarządzanie projektami)
• Uprawnienia SEP (E/D) – często wymagane lub silnie preferowane, zależnie od zakresu nadzoru
• CMVP (weryfikacja oszczędności energii) – atut przy programach efektywności

Specjalizacje i ścieżki awansu: Dyrektor do spraw energetyki

Warianty specjalizacji

• Zarządzanie energią w przemyśle energochłonnym – optymalizacja mediów, bilansowanie, niezawodność zasilania, programy oszczędnościowe
• Zakupy energii i hedging kosztów – strategia kontraktacji, analiza ryzyk cenowych, współpraca z tradingiem/firmami obrotu
• OZE i własne źródła – fotowoltaika, kogeneracja, magazyny energii, integracja z procesami produkcyjnymi
• Infrastruktura budynkowa i BMS – efektywność w portfelu nieruchomości, HVAC, automatyka budynkowa, modernizacje
• ESG i dekarbonizacja – mapowanie emisji (zakres 1/2), cele redukcyjne, raportowanie i zgodność regulacyjna

Poziomy stanowisk

• Junior / Początkujący – asystent/koordynator ds. energii, inżynier ds. mediów, analityk zużycia
• Mid / Samodzielny – specjalista/specjalistka ds. energii, energy manager w jednym zakładzie
• Senior / Ekspert – lider programu efektywności, ekspert ds. audytów i inwestycji energetycznych
• Kierownik / Manager – kierownik działu mediów/energii, dyrektor do spraw energetyki w skali organizacji lub grupy

Możliwości awansu

Typowa ścieżka prowadzi od ról inżynierskich (utrzymanie ruchu, media, automatyka) przez samodzielne zarządzanie energią w zakładzie (Energy Manager), następnie kierowanie zespołem i portfelem inwestycji, aż do stanowiska dyrektorskiego. W dużych organizacjach możliwy jest awans na poziom dyrektora operacyjnego (COO), dyrektora technicznego (CTO) lub lidera transformacji energetycznej/ESG w grupie kapitałowej.

Ryzyka i wyzwania w pracy: Dyrektor do spraw energetyki

Zagrożenia zawodowe

• Kontakt z infrastrukturą energetyczną (ryzyko porażenia prądem, poparzeń, wysokich temperatur) podczas wizyt w terenie – wymaga rygorystycznego BHP
• Stres i odpowiedzialność za ciągłość zasilania/mediów, szczególnie w zakładach pracujących 24/7

Wyzwania w pracy

• Wysoka zmienność cen energii i niepewność regulacyjna utrudniająca planowanie budżetów i kontraktacji
• Łączenie celów kosztowych z wymaganiami środowiskowymi (redukcja emisji, zgodność z politykami ESG)
• Koordynacja wielu interesariuszy: produkcja, finanse, zakupy, utrzymanie ruchu, dostawcy, operatorzy sieci
• Uzasadnianie CAPEX i dowożenie mierzalnych oszczędności (wiarygodne KPI, pomiary, M&V)

Aspekty prawne

Stanowisko wiąże się z odpowiedzialnością za zgodność działań z przepisami dotyczącymi m.in. bezpieczeństwa eksploatacji, ochrony środowiska oraz wymagań sprawozdawczych w obszarze energii. W praktyce oznacza to konieczność dokumentowania działań, nadzoru nad procedurami oraz współpracy z audytorami i organami kontrolnymi w zakresie właściwym dla działalności firmy.

Perspektywy zawodowe: Dyrektor do spraw energetyki

Zapotrzebowanie na rynku pracy

Zapotrzebowanie na kompetencje zarządzania energią rośnie. Firmy w Polsce – szczególnie przemysł i duże portfele nieruchomości – szukają oszczędności, odporności na wahania cen oraz sposobów na spełnianie wymagań środowiskowych. Dodatkowo modernizacje, inwestycje w OZE i automatyzację pomiarów powodują, że rośnie potrzeba liderów łączących technikę, finanse i zarządzanie.

Wpływ sztucznej inteligencji

AI jest przede wszystkim szansą: usprawnia prognozowanie zużycia, wykrywanie anomalii (np. nieszczelności, odchylenia procesu), optymalizację harmonogramów pracy urządzeń i raportowanie. Nie zastąpi jednak dyrektora w kluczowych obszarach: odpowiedzialności za decyzje inwestycyjne, negocjacje z dostawcami i operatorami sieci, zarządzanie ryzykiem oraz budowanie współpracy między działami. Rola będzie przesuwać się w stronę zarządzania danymi, KPI, portfelem projektów i transformacją energetyczną.

Trendy rynkowe

Najważniejsze trendy to: rozwój ISO 50001 i kultury efektywności, wdrażanie systemów meteringu i platform EMS/BI, inwestycje w OZE i magazyny energii, elektryfikacja procesów oraz rosnące znaczenie dekarbonizacji i raportowania ESG. Coraz częściej oczekuje się też łączenia kompetencji energetycznych z zakupami energii, analizą ryzyk i cyberbezpieczeństwem systemów OT/SCADA.

Typowy dzień pracy: Dyrektor do spraw energetyki

Praca jest mieszanką analizy danych, spotkań decyzyjnych i działań w terenie. Priorytety zmieniają się wraz z sytuacją produkcyjną, cenami energii i postępem projektów inwestycyjnych.

• Poranne obowiązki: przegląd raportów zużycia i kosztów energii, alarmów z systemów monitoringu oraz statusu zasilania i mediów w zakładach
• Główne zadania w ciągu dnia: praca nad planem energetycznym, weryfikacja KPI, decyzje dot. projektów efektywności i modernizacji, akceptacje budżetowe
• Spotkania, komunikacja: koordynacja z produkcją i utrzymaniem ruchu, rozmowy z zakupami/finansami, negocjacje z dostawcami i operatorami sieci, uzgodnienia techniczne
• Zakończenie dnia: podsumowanie postępów projektów, aktualizacja ryzyk i działań korygujących, przygotowanie informacji dla zarządu lub raportów cyklicznych

Narzędzia i technologie: Dyrektor do spraw energetyki

Dyrektor do spraw energetyki korzysta zarówno z narzędzi analitycznych, jak i systemów do nadzoru infrastruktury technicznej. Dobór technologii zależy od branży, liczby obiektów i poziomu automatyzacji pomiarów.

• Systemy zarządzania energią (EMS) i platformy do monitoringu mediów (metering)
• BMS/SCADA (w zależności od instalacji i obiektów) do podglądu parametrów i alarmów
• Arkusze i analityka danych: Excel, Power BI / Tableau (raporty KPI, analizy trendów)
• Narzędzia do zarządzania projektami: MS Project, Jira, Confluence lub rozwiązania ERP
• Systemy ERP/zakupowe (np. moduły budżetowania, rozliczeń mediów, ewidencji kosztów)
• Aparatura pomiarowa i rozwiązania telemetryczne (liczniki, analizatory jakości energii, czujniki IoT)

W wielu organizacjach kluczowe jest też ustandaryzowanie raportowania (KPI/EnPI) oraz integracja danych z liczników i systemów produkcyjnych.